Recherche

Image Het centrumZelig is een ambulant centrum voor jongeren van 12 tot 21 jaar, woonachtig in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest*, die recent (minder dan zes maanden geleden) te maken hebben gekregen met psychische of functionele moeilijkheden.Het doel van Zelig is om de eerste signalen van psychische problemen op te sporen voordat deze verergeren. Door jongeren vroegtijdig toegang tot zorg te bieden, wil het centrum complicaties en het chronisch worden van klachten voorkomen.Ons centrum zet zich in om snel te reageren op eerste hulpvragen en elke situatie grondig en systematisch te beoordelen. We bieden een zorgtraject aan dat gericht is op het behandelen van symptomen die verband houden met een psychiatrische aandoening, met een focus op vroege detectie en het voorkomen van terugval.*Bij moeilijkheden rond taal of wederzijds begrip tussen patiënt en zorgverlener wordt een gepaste oplossing voorzien. Indien nodig kan de patiënt worden doorverwezen naar een ander gespecialiseerd centrum, om een optimale communicatie te garanderen — essentieel voor de kwaliteit en veiligheid van de zorg. Wij vragen u om ons vooraf per e-mail te contacteren vóór het maken van een afspraak.%20zelig [dot] pij [at] hubruxelles [dot] be (Een bericht sturen) Het project is gebaseerd op evaluatie, terugkoppeling en gerichte begeleiding. Deze begeleiding bestaat uit groepssessies en individuele opvolging, beide met een therapeutisch en psycho-educatief doel.Het centrum ZELIG zorgt ervoor dat elke jongere gedurende zijn hele traject een volledige en op maat gemaakte begeleiding krijgt.De eerste informatie wordt verzameld via telefoon of e-mail. Na een analyse van de hulpvraag kan een gesprek worden voorgesteld om de evaluatie te verdiepen. Op basis van dit eerste gesprek worden multidisciplinaire teamoverleggen georganiseerd om de beste aanpak te bepalen: de jongere begeleiden of doorverwijzen. In dit proces kunnen ook evaluatieschalen worden gebruikt om onze analyse te verrijken.Deze aanpak steunt op drie pijlers: individueel, in groepsverband en in samenwerking met de omgeving. Individuele begeleiding maakt het mogelijk de zorg af te stemmen op de specifieke behoeften van de jongere, terwijl groepssessies de uitwisseling tussen leeftijdsgenoten bevorderen en het isolement doorbreken. De betrokkenheid van vertrouwenspersonen en het netwerk garandeert een continuïteit van de zorg buiten het centrum. Tot slot kunnen ook psycho-educatieve sessies worden aangeboden aan gezinnen en naasten. Dr Simone Marchini Verantwoordelijke arts van ZeligKinder- en jeugdpsychiaterSpecialist in vroege detectie en interventie bij adolescenten en jongvolwassenenDr. Marchini is bezig met haar doctoraat in de wetenschappen aan de Faculteit Geneeskunde van de ULB. Haar onderzoeksproject richt zich op het ontwikkelen van een dimensionele benadering van psychiatrische stoornissen bij adolescenten en jongvolwassenen. Een team van specialisten staat voor u klaar Medisch verantwoordelijke:Dr. Simone Marchini: kinder- en jeugdpsychiaterArts in opleiding:Dr. Edeline Clin: kinder- en jeugdpsychiater in opleidingKlinisch psycholog:Lina Regragui: gespecialiseerd in CGT (cognitieve gedragstherapie)Neuropsycholoog:Ella Ben-ShaoolGespecialiseerde verpleegkundigen:Natalia Polozova DelaitreDéborah MorchoisneGespecialiseerd opvoeder:Steven NicaiseStagiair "Ervaringsdeskundige":(een patiënt-partner, opgeleid gedurende 2 jaar via het Brussels Platform voor Geestelijke Gezondheid)Maak een afspraak De vroege opsporing van psychiatrische aandoeningen is niet enkel afhankelijk van het centrum ZELIG, maar ook van de mensen uit het dagelijkse leven van jongeren: ouders, naasten, leerkrachten, sportcoaches, huisartsen, enzovoort. Deze sleutelpersonen zijn vaak de eersten die tekenen van psychische nood herkennen en ZELIG kunnen waarschuwen, wat een snelle en doeltreffende aanpak mogelijk maakt.Daarnaast werken wij nauw samen met de al betrokken professionals in de geestelijke gezondheidszorg om continuïteit en samenhang in de zorg voor elke jongere te garanderen.Brochure Zelig Partnerwebsites van Zelig:Plateforme Bruxelloise pour la Santé mentaleBru-Stars - Réseau Bruxellois en Santé Mentale pour les Enfants et AdolescentsSimiles - association pour les familles & amis Équipes liégeoises - EcoToneLe P.A.A.T.  (Pôle Ambulatoire - Age de Transition à Liège)Equipe de VRINT à LouvainEquipe mobile âge de transition à ANVERSUZ VUB à Jette  De Prodromale Vragenlijst (QP-16)De QP-16 is een screeningsinstrument dat is ontwikkeld om jongeren te identificeren die een grondigere evaluatie nodig hebben.Aanbevolen gebruikDeze vragenlijst is bedoeld voor eerstelijnsprofessionals (zoals huisartsen, psychologen, enzovoort) die, bij jongeren met zorgwekkende signalen, kunnen overwegen hen de QP-16 te laten invullen.Interpretatie van de resultatenEen score van 6 of meer positieve antwoorden is een sterk signaal om een doorverwijzing naar het Zelig-programma te overwegen.Dit instrument ondersteunt het opsporen van vroege prodromale signalen en helpt bij het initiëren van een passende behandeling.De screening heeft tot doel jongeren in nood vroegtijdig te identificeren en een snelle, gerichte interventie mogelijk te maken.Questionnaire Prodromique FAQ Welke criteria gebruikt u om een jongere naar uw programma door te verwijzen? Zelig is een programma gericht op jongeren van 12 tot 21 jaar, die wonen in het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en recent (minder dan zes maanden geleden) te maken hebben gekregen met psychische en functionele moeilijkheden. Het doel van Zelig is om de eerste tekenen van psychiatrische stoornissen op te sporen voordat deze verergeren.Deze tekenen kunnen bijvoorbeeld zijn: een recente terugtrekking uit het dagelijkse leven, gedragsveranderingen, een veranderde kijk op het leven (gevoel van vervreemding), het ontstaan van psychische nood, het verbreken van sociale banden, of verstoringen in de waarneming van de vijf zintuigen (zoals het horen van fluisteringen, het zien van bewegende objecten of het ervaren van ongebruikelijke lichamelijke sensaties).In sommige gevallen kunnen deze verschijnselen de eerste tekenen zijn van een opkomende psychiatrische aandoening, waarvoor een vroege en gepaste interventie noodzakelijk is. Wie kan een jongere naar ons doorverwijzen? Jongeren kunnen zelf een aanvraag indienen, net zoals hun ouders en/of hun omgeving. Ook professionals kunnen contact met ons opnemen, op voorwaarde dat de jongere hiervan op de hoogte is en zijn of haar toestemming geeft. Hoe kan ik een evaluatieaanvraag indienen? U kunt ons een e-mail sturen op ZELIG [dot] PIJ [at] hubruxelles [dot] be. Wij zullen u zo snel mogelijk antwoorden om de eerste nodige informatie te verzamelen, waarna we, indien relevant, een afspraak kunnen inplannen. Welke stappen omvat het evaluatieproces? Om een snelle reactie te garanderen, starten we met een gesprek met twee leden van het team. Vervolgens wordt een medische afspraak gepland met een kinder- en jeugdpsychiater. Tegelijkertijd kunnen andere afspraken worden georganiseerd voor het afnemen van gestandaardiseerde vragenlijsten. Tot slot kunnen medische onderzoeken worden voorgeschreven om mogelijke somatische aandoeningen uit te sluiten.Aan het einde van dit proces wordt een feedbackgesprek georganiseerd met de betrokken teamleden, waarin de resultaten worden besproken en mogelijke handelingspistes worden voorgesteld. Welke evaluatie-instrumenten gebruiken jullie? De evaluatie is bedoeld om volledig te zijn. Er kunnen somatische onderzoeken worden voorgesteld, evenals semi-gestructureerde gesprekken en vragenlijsten, die worden ingezet om de zorg te verrijken en te verfijnen.  Zijn de diensten gratis? De tarieven zijn vastgesteld volgens de conventie van het RIZIV. Het is noodzakelijk om in orde te zijn met de mutualiteit. Bestaat er een gelijkaardig programma in Vlaanderen en Wallonië?Wallonië (Luik):Équipes liégeoises - EcoToneLe P.A.A.T.  (Pôle Ambulatoire - Age de Transition à Liège)Vlaanderen:VRINT-team in LeuvenMobiel team voor de transitieleeftijd in Antwerpen  Wat te doen als mijn kind of vriend.in zich afzondert en niet meer buiten komt?U kunt contact opnemen met de mobiele teams. Welk mobiel team u moet inschakelen, hangt af van de leeftijd van de jongere en zijn/haar woonplaats.Bijvoorbeeld: Bru-Stars - Brussels Netwerk Geestelijke Gezondheid voor Kinderen en Jongeren. Bru-Stars - Réseau Bruxellois en Santé Mentale pour les Enfants et Adolescents Biedt uw centrum begeleiding aan voor families?Ja, wij bieden begeleiding aan families. Het "BREF"-module (gesprekken gericht op psycho-educatie voor families) is een interventie die wordt aangeboden aan de mantelzorgers van jongeren die binnen het ZELIG-programma worden begeleid.Voor andere vormen van ondersteuning kunt u terecht bij organisaties voor mantelzorgers, zoals:Similes - vereniging voor families en vrienden Similes - association pour les familles & amis Brussels Platform voor Geestelijke Gezondheid Plateforme Bruxelloise pour la Santé mentale  De evaluatie... en daarna? De terugkoppeling van de evaluaties maakt het mogelijk om een reeks hulpmiddelen aan te reiken die nuttig kunnen zijn voor jongeren en hun familie/omgeving. Door middel van individuele gesprekken (medisch, psychologisch en casemanagement) wordt een intensieve begeleiding geboden om achteruitgang in de toekomst te voorkomen of zelfs te vermijden.De hulpmiddelen omvatten in de eerste plaats:Het opzetten van een zorgnetwerk als dit ontbreekt en relevant is voor de jongere.Groepssessies met een psycho-educatief en psychotherapeutisch doel.Begeleiding van de familie en naasten van de jongere (psycho-educatie).En vooral het heractiveren van het netwerk van de jongere om te helpen bij het ontwikkelen van een levensproject gericht op persoonlijke groei, zelfbevestiging, het onderhouden en creëren van relaties en uiteindelijk zelfrealisatie.  Erasme Medical Center (EMC) Route de Lennik 900 − 1070 Bruxelles T +32 (0)2 555 31 11 Image

Image Bent u arts en wilt u een patiënt naar ons doorverwijzen of de medische resultaten van een van uw patiënten ontvangen? SecMed [dot] Cardio [dot] erasme [at] hubruxelles [dot] be (Neem dan contact op met ons medisch secretariaat). De kliniek waar geavanceerde technologie en een menselijke aanpak elkaar ontmoeten. De Kliniek voor Cardiovasculaire Preventie van het Academisch Ziekenhuis Brussel zet zich in voor het bevorderen van een optimale cardiovasculaire gezondheid via een multidisciplinaire en gepersonaliseerde aanpak. Image Image Image Een volledige evaluatie dankzij moderne diagnostische apparatuur Het is onze missie om cardiovasculaire aandoeningen te voorkomen door de specifieke risicofactoren van elke patiënt in kaart te brengen en oplossingen op maat aan te bieden. Wij combineren gespecialiseerde consultaties, geavanceerde diagnostische hulpmiddelen en educatieve programma's om een gezonde en duurzame levensstijl te stimuleren. Een holistische aanpak voor een globale begeleiding Onze troeven rusten op een toegewijd team van experts, de allernieuwste technologieën en een nauwe samenwerking tussen verschillende medische disciplines. Wij onderscheiden ons door een globale zorgverlening die niet alleen de medische opvolging omvat, maar ook nutritionele, fysieke en psychologische begeleiding. Als referentiecentrum plaatsen wij preventie in het hart van onze prioriteiten, om iedereen te helpen de risico's te verkleinen en de kwaliteit van leven te behouden. Onze zorgen De Kliniek voor Cardiovasculaire Preventie van het Academisch Ziekenhuis Brussel biedt een compleet en gepersonaliseerd zorgaanbod om het risico op hart- en vaatziekten te verkleinen en de kwaliteit van leven te verbeteren.Elk preventieprogramma is op maat gemaakt, rekening houdend met de medische voorgeschiedenis, de levensstijl en de specifieke behoeften van elke patiënt. Deze geïndividualiseerde aanpak zorgt ervoor dat adviezen beter worden opgevolgd en maakt het mogelijk om duurzame gedragsveranderingen door te voeren, wat de cardiovasculaire risico's op de lange termijn effectief vermindert.Onze diensten omvatten:Een risicoanalyse: een gedetailleerde balans van de cardiovasculaire risicofactoren (hoge bloeddruk, cholesterol, diabetes, roken, etc.).Gepersonaliseerd advies: een preventieplan afgestemd op uw profiel, inclusief voeding, lichaamsbeweging en stressmanagement.Gespecialiseerde opvolging: regelmatige consultaties bij cardiologen en andere specialisten.Educatieve programma's: workshops om uw cardiovasculaire gezondheid beter te begrijpen en te beheren.Geavanceerde technologieën: hoogwaardige beeldvorming en diagnostische tests voor een vroege opsporing.Door advies over voeding, lichaamsbeweging, stressmanagement en gezondheidseducatie te combineren, zet de kliniek zich in om niet alleen de fysieke factoren aan te pakken, maar ook de emotionele en psychologische dimensies die de cardiovasculaire gezondheid beïnvloeden. Deze globale begeleiding vormt een wezenlijk onderdeel van de therapeutische relatie, wat de motivatie en het welzijn van de patiënt versterkt. Focus op sportcardiologie en cardiovasculaire revalidatie De sportcardiologie is een discipline die zich richt op preventie en de medische opvolging van de cardiovasculaire gezondheid van actieve mensen. Dit geldt zowel voor recreatieve sporters als topsporters, maar ook voor patiënten met een cardiovasculaire aandoening.Cardiovasculaire revalidatie in combinatie met sportcardiologie maakt het mogelijk om de levenskwaliteit van patiënten die een cardiovasculair medisch of chirurgisch incident hebben meegemaakt, te verbeteren in lijn met hun ambities. Daarnaast speelt deze combinatie een essentiële rol in de therapeutische educatie van patiënten en moedigt het hen aan om actief deel te nemen aan de behandeling van hun aandoening. Contact nemen Prof. dr. Philippe van de Borne, Directeur van de Kliniek voor Cardiovasculaire Preventie Directeur van de dienst Cardiologie (onderzoek en onderwijs), Erasmus Ziekenhuis, ULB, Brussel, België.Directeur van de cardiovasculaire preventie en revalidatie, Erasmus Ziekenhuis, ULB, Brussel, België.Hoogleraar cardiovasculaire pathologie, Faculteit Geneeskunde en Faculteit Motorische Wetenschappen, ULB, Brussel, België. Een afspraak maken met Prof. van de Borne Professor van de Borne verricht talrijke onderzoekswerk op het gebied van cardiovasculaire variabiliteit, arteriële hypertensie (hoge bloeddruk) en de interacties tussen slaap en het cardiovasculaire systeem. Hij heeft bijgedragen aan meer dan 250 wetenschappelijke publicaties en wordt frequent geciteerd in de medische literatuur. Hij speelt een actieve rol in de promotie van de cardiovasculaire gezondheid in België.In 2023 deed hij een gezamenlijk voorstel voor de invoering van een nationaal plan ter bestrijding van hart- en vaatziekten, waarin hij het belang van preventie en een aangepaste aanpak van risicofactoren onderstreepte. Professor van de Borne is lid van de adviesraad van de European Society of Hypertension, ex-officio lid van het bestuur van de European Society of Hypertension en wetenschappelijk adviseur van de Société française d'hypertension. Daarnaast was hij lid van de werkgroep "Hypertensie en het hart" van de European Society of Cardiology, voorzitter van het Belgisch Hypertensie Comité en voorzitter van de Belgische werkgroep voor cardiovasculaire preventie en revalidatie.Zijn toewijding aan onderwijs, onderzoek en preventie maakt hem tot een centrale figuur op het gebied van cardiovasculaire preventie in België. Dr. Gabriela Flores Vivian, Interventioneel en sportcardiologe Dokter Flores Vivian is een cardiologe met meer dan 20 jaar ervaring. In 2016 stond zij mee aan de wieg van de interventionele cardiologie in Bergen (Mons). Zij is opgeleid in de interventionele cardiologie en is sterk geëngageerd in de preventieve cardiologie. Zij maakt deel uit van de European Association of Preventive Cardiology. Haar opleiding sportcardiologie volgde zij aan de Sorbonne in Parijs, en sinds 2019 was zij werkzaam in het Centrum voor Sportgeneeskunde in Bergen, in samenwerking met ADEPS. Zij is lid van de Club des Cardiologues du Sport.Sinds 1 december 2023 versterkt zij het team Interventionele Cardiologie, Preventie en Revalidatie van het Erasmus Ziekenhuis. Momenteel vult zij haar expertise aan met een opleiding in cardiovasculaire revalidatie. Dokter Flores Vivian is afkomstig uit Mexico en spreekt vloeiend vier talen. Een afspraak maken met Dr. Flores Vivian Een team van specialisten toegewijd aan uw cardiovasculaire gezondheid ArtsenPr. Philippe van de Borne – CardioloogDr. Gabriela Flores Vivian – Universitair ziekenhuisarts, CardiologieDr. Caroline Carpentier – Universitair ziekenhuisarts, Cardiologie, Interne geneeskundeDr. Nina Leduc – CardiologeDr. Sonia Velez-Roa – CardiologePr. Jean-Michel Hougardy – Algemeen Medisch Directeur van het H.U.B., Nefrologie-dialyse-niertransplantatiePr. Marc Leeman – CardioloogVoor de sportcardiologie en cardiovasculaire revalidatie werken wij tevens samen met Dr. Axel Marlaire – Fysische geneeskunde, consultatie Sportgeneeskunde Een afspraak maken met een van onze specialisten ZorgpersoneelLucille Blaise – KinesitherapeuteStéphanie Catelin – KinesitherapeuteGwennaelle Demoulin – Maatschappelijk werksterNathalie Egee – PsychologeAlexis Gillet – KinesitherapeutChantal Godefroid – KinesitherapeuteMichel Lamotte – KinesitherapeutCorentin Scoubeau – KinesitherapeutJonathan Strapart – KinesitherapeutSophie Vanden Eynde – PsychologeElodie Van Lil – KinesitherapeuteMarie-Eve Velghe – Diëtiste  De diensten waarmee wij samenwerken Cardiologie Lien vers Cardiologie Suikerziekte Lien vers Suikerziekte Voeding Kinesitherapie en fysische geneeskunde Lien vers Kinesitherapie en fysische geneeskunde Psychologie Lien vers Psychologie Neurologie Lien vers Neurologie Pneumologie Lien vers Pneumologie Tabacologie Interne geneeskunde Lien vers Interne geneeskunde Handige bronnen en links over cardiovasculaire preventie Deze bronnen bieden waardevolle informatie over de preventie, de diagnose en het beheer van hart- en vaatziekten in België, in aansluiting op de activiteiten van de Kliniek voor Cardiovasculaire Preventie van het H.U.B. PRESENTATION - 5 avantages de l'activité physique sur la santé cardiovasculaire ASSOCIATION DE PATIENTS - Ligue Cardiologique Belge ASSOCIATION DE PATIENTS - Ligue des Usagers de Soins de Santé (LUSS) GROUPE DE TRAVAIL - Belgian Hypertension Committee GROUPE DE TRAVAIL - Belgian Working Group on Preventive Cardiology (BWGPC) GROUPE DE TRAVAIL - Société Française d’Hypertension Artérielle (SFHTA) GROUPE DE TRAVAIL - The Belgian Lipid Club / Belgian Atherosclerosis Society GROUPE DE TRAVAIL - Belgian Working Group on Heart Failure (BWGHF) GROUPE DE TRAVAIL - Belgian Working Group on Cardiovascular Nursing (BWGCVN) ARTICLE - Faites appel aux associations de patients (LUSS) SITE WEB - Liste d'associations de patients (Health Belgium) PODCAST - « Ça vient du cœur » (Ligue Cardiologique de Belgique) ARTICLE - Cœur et activités sportives : Les 10 règles d'or VIDEO - Lifelong prevention: The red line at EAPC (en anglais) ARTICLE - L’alimentation : un précieux atout dans la prévention des AVC FAQ over cardiovasculaire gezondheid 1. Wat zijn de belangrijkste cardiovasculaire risicofactoren?  Roken, hoge bloeddruk, een hoog cholesterolgehalte, diabetes, overgewicht, een zittende levensstijl, stress en familiale voorgeschiedenis zijn de belangrijkste risicofactoren. 2. Is mijn huidige voeding geschikt om mijn hart te beschermen? Een voeding rijk aan groenten, fruit en vezels, en arm aan verzadigde vetten wordt aanbevolen. Wij evalueren uw gewoonten om u persoonlijk advies te kunnen geven. 3. Welke onderzoeken zijn nodig om mijn cardiovasculair risico te evalueren? Afhankelijk van uw behoeften kunnen een bloedonderzoek, een bloeddrukmeting, een elektrocardiogram (ECG), een echocardiografie of een inspanningstest worden uitgevoerd. 4. Wat is de beste lichaamsbeweging voor mijn cardiovasculaire gezondheid? Duuractiviteiten zoals stevig wandelen, fietsen of zwemmen, gedurende 30 minuten per dag, zijn ideaal. 5. Hoe kan ik mijn cholesterol verlagen zonder medicatie? Kies voor voeding die rijk is aan vezels en gezonde vetten (omega 3-vetzuren), beweeg meer en beperk verzadigde vetten en transvetten. 6. Moet ik mijn bloeddruk elke dag controleren? Dat hangt af van uw persoonlijke situatie. Een regelmatige opvolging is vaak voldoende, tenzij uw arts anders adviseert. Dagelijkse controle is meestal niet nodig. 7. Wat zijn de waarschuwingssignalen van een hartaanval? Pijn op de borst, kortademigheid, zweten, misselijkheid of een drukkend gevoel in de linkerarm vereisen dringende medische hulp. 8. Kan slaapapneu mijn hart beïnvloeden? Ja, het verhoogt het risico op hoge bloeddruk, hartritmestoornissen (aritmie) en andere cardiovasculaire complicaties. 9. Hoe kan ik stoppen met roken om cardiovasculaire risico's te beperken? Medische begeleiding, gedragstherapie en nicotinevervangers verhogen de kans op succes aanzienlijk. 10. Heeft mijn dagelijkse stress invloed op mijn cardiovasculaire gezondheid? Ja, chronische stress kan de bloeddruk verhogen en de cardiovasculaire risico's verergeren.

Symposium – Organized by the Neurosurgery, Pediatrics, Neuropediatrics, and Intensive Care departments of the H.U.B November 7, 2025 Registration for the Pediatric Traumatic Brain Injury Symposium – November 7, 2025 Registration  Inscriptions ICIProgram The full programPractical InformationDate: November 7, 2025Time: 8:30 AM - 5:30 PMVenue: Museum of Medicine, ULB-HUB, Erasme Hospital808 Route de Lennik, 1070 BrusselsRegistrationRegistration link coming soon✔ Accreditation requested for ethics and economics.This symposium is organized by the Neurosurgery, Pediatrics, Neuropediatrics, and Intensive Care departments of H.U.BFees:Medical Professionals: €60Paramedical Professionals and Students: €20ContactFor any inquiries, please contact us at: Symposium [dot] Paeds [dot] Neurosurgery [at] hubruxelles [dot] be (Symposium[dot]Paeds[dot]Neurosurgery[at]hubruxelles[dot]be)Prof. Olivier De WitteDr. Viviana Minichini

In het kader van een wereldwijde klinische studie naar de werkzaamheid van een nieuwe molecule bij patiënten met alcoholische hepatitis heeft de dienst Gastro-enterologie van het H.U.B. bijgedragen aan een groot klinisch onderzoeksproject om onze kennis van de ziekte te vergroten en een nieuwe therapeutische optie te onderzoeken. Prof. Christophe Moreno, directeur van de dienst Gastro-enterologie van het H.U.B., legt het belang van de studie uit en bespreekt de belangrijke punten over de opsporing van deze ziekte.Alcoholische hepatitis, een nog weinig bekende en dodelijke ziekteDe studie heeft een molecule onderzocht bij patiënten met ernstige alcoholische hepatitis. Die leverziekte ontwikkelt zich asymptomatisch bij patiënten die jarenlang overmatig alcohol consumeren en zonder het te weten levercirrose ontwikkelen. 15 à 20% van de patiënten  die overmatig alcohol consumeren zal ooit cirrose ontwikkelen. Wanneer de patiënt geelzucht krijg, heeft de ziekte al een gevorderd stadium bereikt en is er leverschade. Sommige vormen zijn ernstiger dan andere. Wanneer een patiënt geelzucht heeft zonder symptomen van leverinsufficiëntie, kan hij snel herstellen. Wanneer de signalen van leverinsufficiëntie opduiken omdat de patiënt zonder het te weten levercirrose heeft, is de prognose echter zeer slecht."Alcoholische hepatitis is de ernstigste vorm bij patiënten met een leverziekte: 25% van hen overlijdt binnen een maand na het verschijnen van de symptomen. Het Erasme Ziekenhuis – H.U.B is een referentiecentrum voor de behandeling van alcoholische hepatitis. We zien 30 à 40 gevallen per jaar".Weinig therapeutische oplossingen voor patiënten die niet reageren op de standaardbehandeling Image Op dit moment worden er corticosteroïden gebruikt om patiënten met ernstige alcoholische hepatitis te behandelen. Die behandeling wordt aanbevolen door de Europese en Amerikaanse hepatologieverenigingen. Momenteel is er nog geen enkel geneesmiddel goedgekeurd door de regelgevende instanties voor deze indicatie. Alcoholische hepatitis is nog steeds een relatief onbekende ziekte en de sector heeft er weinig in geïnvesteerd. Er wordt met andere woorden weinig wetenschappelijk onderzoek naar gevoerd. Bovendien overlijden zoveel van de gediagnosticeerde patiënten op erg korte termijn dat het moeilijk is om een geneesmiddelenbehandeling aan te bieden die tijdig voldoende werkzaam is. "25% van de patiënten die aan deze ziekte lijden is na één maand overleden. Bij de patiënten die niet reageren op corticosteroïden is dat zelfs 75%."[1]Het kan paradoxaal lijken, maar stoppen met alcohol drinken heeft geen invloed op de overlevingskans van een patiënt op korte termijn. Als de patiënt goed reageert op de corticosteroïden en nog leeft na 3 of 6 maanden, zal geheelonthouding wel een beslissende rol spelen voor de progressie van de ziekte en de langetermijnprognose van de patiënt. Een studie die de centrale rol van leverregeneratie in de kijker zet Image De studie waaraan wij hebben bijgedragen werd wereldwijd uitgevoerd bij iets meer dan 300 patiënten. Van alle klinische centra in Europa hebben wij de meeste patiënten gerekruteerd. Het doel van deze studie is om de veiligheid en werkzaamheid te beoordelen van een geneesmiddel, Larsucosterol, dat als een van zijn belangrijkste effecten een betere leverregeneratie heeft. Die leverregeneratie staat centraal in de behandeling van deze ziekte, omdat is vastgesteld dat het hoge sterftecijfer op korte termijn deels te wijten is aan het feit dat de lever niet meer regenereert. "We hebben lang gedacht dat alcoholische hepatitis sterk inflammatoir was, wat trouwens ook klopt. Maar we weten nu dat er ook een falen van de leverregeneratie aan te pas komt."Hoewel de resultaten van de studie niet aan de oorspronkelijk gestelde doelen voldeden, kon worden vastgesteld dat een patiëntensegment in de Verenigde Staten baat had bij de behandeling. Deze resultaten zijn gepubliceerd in het prestigieuze New England Journal of Medicine – Evidence en hebben de opstart van een nieuwe fase III-studie mogelijk gemaakt (een studie die a priori moet evalueren in welke dosering het geneesmiddel best kan worden toegediend aan een nog grotere patiëntenpopulatie dan die van de fase IIa-studie).Het H.U.B, een toonaangevend klinisch centrum voor alcoholische hepatitis Wij zijn een van de twee Belgische centra die geselecteerd zijn om deze klinische studie uit te voeren. Alcoholische hepatitis is een belangrijk onderzoeksthema op onze dienst Gastro-enterologie. We hebben de fysiologie van de ziekte bestudeerd in diermodellen en hebben een echte klinische expertise ontwikkeld via meerdere studies die ons in staat hebben gesteld om verschillende moleculen en therapeutische strategieën te testen.Wat het H.U.B. tot een pionier maakt in de behandeling van alcoholische hepatitis is ons versnelde levertransplantatieprogramma. "Samen met onderzoekers en artsen uit Lille (Frankrijk) hebben wij als eersten ter wereld een therapeutische oplossing ontwikkeld voor patiënten met alcoholische hepatitis die niet reageren op corticosteroïden". Levertransplantatie is de enige kans op overleven voor deze patiënten, maar niet iedereen komt in aanmerking voor een transplantaat. We hebben de eerste versnelde transplantatie uitgevoerd in 2006. Vandaag wordt het H.U.B. zowel in België als internationaal erkend voor deze activiteit. Image Aanvankelijk was er zowel in de wetenschappelijke als de medische gemeenschap verzet tegen het idee om gezonde levers te transplanteren in patiënten met alcoholische hepatitis (die zich per definitie nog maar een paar weken onthielden). Intussen wordt deze aanpak aanbevolen door de Europese en Amerikaanse hepatologieverenigingen. Het is een lange en moeilijke strijd geweest, maar het heeft de overlevingskansen van de patiënten aanzienlijk verbeterd en bij uitbreiding de ethiek in het domein ingrijpend veranderd.Het was ook een gelegenheid voor het H.U.B. om zijn expertise te consolideren via de ontwikkeling van een multidisciplinair team met chirurgen, hepatologen, een psychiater die specifiek voor alcoholgerelateerde leverziekten verbonden is aan de dienst Gastro-enterologie, een psycholoog, een maatschappelijk werker en een team van verpleegkundigen die nauw betrokken zijn bij de evaluatie van deze patiënten. We bespreken elk geval samen om op basis van zo objectief mogelijke criteria te beslissen of patiënten al dan niet in aanmerking komen voor transplantatie. Naast die procedure is uiteraard ook de opvolging van de patiënt cruciaal.Naar een ander perspectief en een andere aanpak van de ziekteEen jaar geleden werd er nog een onderscheid gemaakt tussen patiënten met een 'vette' leverziekte en patiënten met een alcoholgerelateerde leverziekte. We beseften dat die opdeling geen zin had, omdat leverziektes, of ze nu veroorzaakt worden door een stofwisselingsprobleem (zoals diabetes of obesitas) of door overmatig alcoholgebruik, bij de meeste patiënten een continuüm vormen. We zien vaak dat patiënten met stofwisselingsstoornissen ook risico lopen om een leverziekte te ontwikkelen. Patiënten die cirrose ontwikkelen door overmatig alcoholgebruik hebben in het algemeen dan weer andere comorbiditeitsfactoren zoals diabetes, obesitas of hypertensie.De nieuwe gemeenschappelijke nomenclatuur die door de wetenschappelijke verenigingen werd opgesteld, zou meer belangstelling van de farmaceutische industrie moeten wekken. Er zijn niet veel bedrijven die hebben geïnvesteerd in onderzoek naar alcoholgerelateerde leverziekten, maar wel veel bedrijven die zich bezighouden met stofwisselingsziekten. Aangezien de pathofysiologische mechanismen van al deze leverziekten erg gelijkaardig zijn, kunnen ze de nieuwe moleculen nu testen bij alle patiënten, ongeacht of hun hepatitis veroorzaakt wordt door een stofwisselingsstoornis of overmatig alcoholgebruik.Deze drastische verandering, die ook overeenstemt met de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie, zou op termijn moeten bijdragen aan een destigmatisering van deze ziekte, die nog steeds de belangrijkste oorzaak is voor levergerelateerde sterfte. We hopen dat er nog werkzamere moleculen zullen worden ontwikkeld om de overlevingskansen van de patiënten te vergroten. We hopen ook dat transplantatie niet langer een taboe zal zijn en mogelijk zal worden voor alle gemotiveerde patiënten die de nodige inspanningen zullen leveren om nuchter te blijven.Een betere preventie en eerstelijnsscreeningHoewel er nog geen goedgekeurde geneesmiddelen bestaan en corticosteroïden nog steeds de enige beschikbare behandeling zijn, wordt alcoholgerelateerde leverziekte nu beter begrepen. Wanneer een patiënt geelzucht ontwikkelt in een context van overmatig alcoholgebruik, is de situatie ernstig en dringend en moet de patiënt worden opgenomen in een gespecialiseerd centrum. "Als de patiënt niet reageert op corticosteroïden en baat kan hebben bij een transplantatie, moet hij worden opgenomen in een academisch ziekenhuis zoals het H.U.B., dat levertransplantaties kan uitvoeren en, in ons geval, een versnelde procedure kan aanbieden."Deze oplossingen worden voorgesteld om de prognose van de patiënten te verbeteren, maar ook preventie en opsporing van alcoholische hepatitis zijn ontzettend belangrijk. De huisartsen spelen een belangrijke rol bij de opsporing van deze ziekte , die zich langzaam ontwikkelt en asymptomatisch blijft tot de dag dat er leverschade optreedt en de lever niet meer werkt. Als een arts merkt dat een patiënt overmatig drinkt, kan hij een eenvoudige, niet-invasieve screening uitvoeren. De eerste stap is een bloedafname om de Fib4 te berekenen, een score die wordt gebruikt om te beoordelen of de patiënt littekenweefsel in de lever heeft. Als de resultaten van die score wijzen op de aanwezigheid van fibrose, kan de huisarts een fibroscan (een niet-invasieve test om de mate van leverfibrose te evalueren) voorschrijven aan zijn patiënt en hem doorverwijzen naar het ziekenhuis voor de procedure. De patiënt hoeft niet per se een specialist te raadplegen; hij kan voor de resultaten van het onderzoek opnieuw terecht bij zijn huisarts. Als de toestand van de patiënt het vereist, moet hij uiteraard wel een hepatoloog raadplegen voor een optimale behandeling.Wat preventie betreft, is het cruciaal om risicopatiënten bewust te maken van de asymptomatische aard van deze ziekte. Het is niet de bedoeling om patiënten een schuldgevoel te geven of hen te 'dwingen' om te stoppen met overmatig drinken of eten, maar om hen aan te moedigen aandacht te besteden aan hun lichaam en niet te wachten op symptomen om een arts te raadplegen. Een vroege opsporing van alcoholische hepatitis kan ernstige leverschade en een bijna onomkeerbare uitkomst voorkomen.[1] Bron: The Lancet – actions > Search in PubMed > Search in NLM Catalog > Add to Search> . 1995 Oct 14;346(8981):987-90. doi: 10.1016/s0140-6736(95)91685-7.[2] Bron: Hepatology. 2007 Jun;45(6):1348-54. doi: 10.1002/hep.21607.  Prof. Christophe MORENODirecteur van de dienst Gastro-enterologie van het H.U.B.Voorzitter van het Europees SALVE-consortium (Study for alcohol-related liver disease in Europe)

Ter gelegenheid van de Wereldschizofreniedag heeft prof. Pierre Oswald, directeur van de dienst Psychiatrie van het H.U.B., het over de manier waarop deze aandoening wordt gedefinieerd, waargenomen en vooral behandeld. Hoe wordt schizofrenie gedefinieerd?Schizofrenie is een psychiatrische aandoening die de waarneming, de gedachten, de emoties en het gedrag beïnvloedt. Het is geen chronische aandoening, maar eerder een globale, veelzijdige, proteïsche aandoening die de patiënt op verschillende manieren beïnvloedt. Bij sommige patiënten kan ze zich manifesteren wanneer de persoon het moeilijk heeft om om te gaan met bepaalde dagelijkse verplichtingen, om behoeften, projecten of een levensideaal te verwezenlijken of om specifieke doelen te bereiken. Anderen ervaren psychotische episoden waarin de band van de patiënt met de werkelijkheid volledig disfunctioneel wordt. Bij sommige personen kan de aandoening heel langdurig zijn, met voorbijgaande problemen met concentratie, aandacht, oriëntatie en soms hallucinaties of waanvoorstellingen.  “Wat belangrijk is om te onthouden over schizofrenie is het begrip fluctuatie. Bij sommige patiënten is er een progressieve verslechtering van de ziekte.”Voor psychotische episodes kan het gaan om een eenmalige episode, waarna stabiliteit in de realiteitsbeleving en een relatief normale organisatie van de dagelijkse activiteiten mogelijk blijft.Is er één schizofrenie of zijn er meerdere vormen?Er zijn verschillende soorten schizofrenie. We praten over deze aandoening in algemene termen om de communicatie tussen zorgverleners en met patiënten eenvoudig en duidelijk te houden. Als we gedetailleerder gaan kijken, zien we dat er een schizofreniespectrum is met verschillende vormen:vormen met één langdurige episode (6 maanden);vormen met 'negatieve' symptomen die de aandacht, de concentratie, de motivatie en het vermogen van de patiënt om 'in actie te schieten' beïnvloeden;vormen met andere 'positieve' symptomen, met waanvoorstellingen en hallucinaties die een impact hebben op het dagelijks leven van de patiënt.Sommige patiënten blijven hun hele leven stabiel. Andere patiënten ervaren voorbijgaande 'negatieve' of 'positieve' episoden van wisselende ernst.Hoe kunnen we herkennen welke vorm van schizofrenie een patiënt heeft?Een precieze diagnose van de vorm van schizofrenie waaraan de patiënt lijdt, vereist een nauwgezette analyse door de arts. Ons enige diagnostische hulpmiddel is een mentaal onderzoek in de vorm van een gesprek. We kunnen nog steeds niets afleiden uit biologische indicatoren of medische beeldvorming. We stellen een hele reeks vragen, aan de patiënt en indien mogelijk aan zijn omgeving, over zijn ontwikkeling, zijn verleden en zijn vermogen om zich al dan niet aan te passen aan zijn omgeving. Ons doel is om genoeg informatie en gegevens te verzamelen die we kunnen interpreteren om een diagnose te stellen.  Image Welke behandeling biedt het H.U.B. aan patiënten met (vermoede) schizofrenie?Voor langdurige schizofrenie is de behandeling voornamelijk gebaseerd op de behoeften van de persoon. Bij een aandoening die zo complex en veelzijdig is als schizofrenie kan de behandeling gaan van een reorganisatie van het dagelijks leven (met functionele ondersteuning, ergotherapie en de mogelijkheid om bijvoorbeeld naar een dagcentrum te gaan) tot cognitieve remediatie om bijvoorbeeld het concentratievermogen te verbeteren.In crisissituaties kunnen mensen met schizofrenie het moeilijk hebben om een onderscheid te maken tussen werkelijkheid en fantasie. De band met de werkelijkheid is soms zo problematisch dat wij, en niet de patiënt, moeten bepalen welke behoeften er moeten worden aangepakt. Dat kan medicatie omvatten om de symptomen te verminderen, psychotherapeutische gesprekken of psycho-educatie. Kortom, een hele reeks behandelingen om een einde te maken aan de crisis en patiënten in staat te stellen om geleidelijk hun verantwoordelijkheden weer in handen te nemen, volledig autonoom, en hun eigen behoeften te bepalen. Image “Patiënten toelaten om keuzes te maken, betekent hen de middelen geven die ze nodig hebben om zich beter te concentreren, helderder na te denken en niet te veel beïnvloed te worden door hun symptomen. In die context is het concept herstel belangrijk. Het betekent niet dat we een vroegere situatie herstellen, maar dat we de persoon de kans geven om levensdoelen te bepalen die hij zelf heeft gekozen.” Aangezien de meeste schizofreniepatiënten gedwongen worden opgenomen, moet er veel voorbereidend werk met hen gebeuren voordat hun behoeften kunnen worden besproken. We moeten eerst een therapeutische alliantie vormen, want in het begin wil de patiënt hier per definitie niet zijn en staat hij nergens voor open. Om die band op te bouwen, moeten we een dialoog en communicatie tot stand brengen zodat we gemeenschappelijke doelstellingen kunnen stellen, hoe beperkt die misschien ook zijn (zoals een lunch of een uitstapje). Die alliantie is nodig opdat de patiënt vervolgens bereid is om samen na te denken over zijn behoeften, doelen en waarden en waarop hij zich wil focussen in het dagelijks leven.  "Het woord 'beperking' moet hier ook aan bod komen, want schizofrenie is een aandoening die zich kan manifesteren bij mensen met een beperking en ook daar moeten we behandelen. Dat wordt overigens ook benadrukt in het Handvest van de Verenigde Naties voor chronische ziekten in de geestelijke gezondheid." Vroege opsporing en interventie: een cruciale uitdaging Image Een eerste psychotische episode (PEP) treedt meestal op tijdens de adolescentie of het vroege volwassen leven. Dit is een cruciale fase waarin een snelle en aangepaste aanpak een groot verschil kan maken. Er zijn modellen voor vroegtijdige interventie ontwikkeld om jongeren en hun naasten intensieve begeleiding te bieden. Het doel is om het risico op de ontwikkeling van langdurige psychiatrische stoornissen, zoals schizofrenie, te verkleinen door in te grijpen bij de eerste tekenen.Een andere benadering richt zich op de vroege opsporing van waarschuwingssignalen. Sommige jongeren vertonen milde symptomen of een verhoogde kwetsbaarheid, vaak gepaard met een verstoring van hun dagelijks functioneren (schoolproblemen, sociaal isolement, enz.). In deze gevallen is secundaire preventie mogelijk: door beschermende en veerkrachtbevorderende factoren te versterken, kan het risico op het ontstaan van een PEP en/of een vastgestelde psychiatrische stoornis worden beperkt.In ons ziekenhuis is het ZELIG-centrum toegewijd aan deze missie. Geïntegreerd binnen de dienst kinder- en jeugdpsychiatrie en in nauwe samenwerking met de volwassenenpsychiatrie, begeleidt het jongeren van 12 tot 21 jaar met gespecialiseerde en gepersonaliseerde zorg. Deze aanpak bevordert de continuïteit van zorg en een vlotte overgang naar de volwassenheid, een cruciale factor voor het verbeteren van de levensloop van jonge patiënten.Welke projecten heeft het ziekenhuis om het begrip en de behandeling van deze aandoening te verbeteren?We willen de subgroepen van het schizofreniespectrum beter definiëren. Daarvoor moeten we door het opsporen van oxidatieve stress bij gediagnosticeerde patiënten bepalen welke patiënten meer overeenkomen met een vorm van chronische en degeneratieve verslechtering. De producten van oxidatieve stress zijn biomarkers van afbraak die we tegenkomen bij heel wat pathologieën zoals diabetes en de ziekte van Alzheimer. Om ze op te sporen willen we een klinische studie uitvoeren bij patiënten met schizofrenie. Op termijn willen we in samenwerking met de dienst kinderpsychiatrie, die al met deze groep werkt, de aanwezigheid van producten van oxidatieve stress evalueren bij jonge risicopatiënten. Schizofrenie verschijnt immers gemiddeld voor de leeftijd van 30 jaar en vereist een specifieke behandeling waarbij met name kinderpsychiaters betrokken zijn. Een vroegtijdige opsporing van die biomarkers zou ons in staat stellen om de patiënten beter te begeleiden en behandelen in het kader van een preventieve aanpak om de progressie naar degeneratieve vormen te vertragen. “Onze visie op geestesziekten is dus in dit geval ontwikkelingsgericht, wat betekent dat ze zich vanaf de geboorte ontwikkelen en zich soms gedurende het hele leven zeer symptomatisch, chronisch of acuut manifesteren. We willen graag meewerken aan de beweging om ernstigere vormen van schizofrenie op te sporen met behulp van die producten van oxidatieve stress.”Samengevat is ons project gericht op een betere categorisering van schizofrenie om te bepalen welke patiënten, op welke leeftijd dan ook, het risico lopen op een ernstige vorm van de aandoening en om zo een geschikte behandeling te bepalen. Prof. Pierre OswaldDirecteur van de dienst Psychiatrie van het H.U.B.Prof. Véronique DelvenneDirecteur van het Universitair Expertisecentrum Kinder- en Jeugdpsychiatrie, ULB  Directeur van de Dienst Psychiatrie voor Baby's, Kinderen, Adolescenten en Jongvolwassenen, H.U.BSimone MarchiniPsychiatrie voor baby's, kinderen, adolescenten en jongvolwassenen, H.U.B Nuttige bronenEen artikel over schizofrenie en psychotische stoornissen HUDERF : https://www.huderf.be/fr/problematiques-de-sante/schizophrenie-et-troubles-psychotiquesBeschrijving van het ZELIG-centrum: Kinder- en Jeugdpsychiatrie - Centrum ZELIG | Hôpital ErasmeNieuws + video over de mentale gezondheid van jongeren: Het ZELIG-centrum: een radar voor de mentale gezondheid van jongeren | Hôpital Erasme

Maart is de maand van de endometriosesensibilisering. Het Academisch Ziekenhuis Brussel grijpt deze gelegenheid aan om in te gaan op het vraagstuk van vruchtbaarheid bij patiënten met die ziekte. Ontdek het interview met prof. Maxime Fastrez, directeur van de Endometriosekliniek van het H.U.B., en dr. Catherine Houba, directrice van de Vruchtbaarheidskliniek van het H.U.B. Wat is endometriose?Endometriose is een aandoening die gedefinieerd wordt door de groei van baarmoederslijmvliesachtig weefsel buiten de baarmoederholte. Ze kan volledig asymptomatisch zijn. Wanneer de aandoening zich openbaart, veroorzaakt ze met name bekkenpijn, soms vooral tijdens de menstruatie. Bij sommige patiënten kan endometriose de vruchtbaarheid verminderen. Naar schatting is 30-50% van de vrouwen met endometriose subfertiel.  Image Hoe kan deze ziekte onvruchtbaarheid veroorzaken?Er zijn verschillende redenen waarom endometriose een vrouw subfertiel kan maken.Eerst en vooral is het een sterk inflammatoire aandoening die verklevingen veroorzaakt in de bekkenholte, tussen de inwendige geslachtsorganen. Die verklevingen leiden tot afwijkingen in het transport en het ontmoeten van de geslachtscellen en vervolgens in het transport van de embryo's. De tweede reden heeft te maken met het feit dat de ontsteking die wordt veroorzaakt door de endometriose de bekkenomgeving waarin de geslachtscellen en embryo's zich bevinden toxisch maakt. Die toxiciteit heeft een impact op hun kwaliteit en aantal, zelfs als er geen mechanisch probleem is.  De derde reden is een moeilijke innesteling van het embryo door een disfunctioneel baarmoederslijmvlies. Tot slot zien we dat patiënten met endometriose op dezelfde leeftijd een lagere eicelvoorraad hebben dan patiënten zonder de ziekte.Eerst en vooral is het belangrijk om de vruchtbaarheid te bepalen. Dat is de tijd die nodig is om zwanger te worden.Bij endometriosepatiënten duurt het soms langer, zijn er meer cycli nodig, om zwanger te worden. Als men na een jaar proberen nog steeds niet zwanger is, moet er aan subfertiliteit worden gedacht. Een andere factor die de vruchtbaarheid van patiënten met endometriose beïnvloedt, is de pijn die ze kunnen ervaren bij penetratie. Als de patiënte pijn heeft, zal het koppel minder vaak volledige geslachtsgemeenschap hebben. Dat verkleint ook de kans dat de geslachtsgemeenschap op het juiste moment plaatsvindt, namelijk tijdens de ovulatie. Image Welke preventieve maatregelen kunnen worden genomen om endometriosepatiënten met een kinderwens te begeleiden?Wanneer de diagnose endometriose is bevestigd, kan aan de patiënten een geneesmiddelenbehandeling worden voorgesteld om te voorkomen dat de ziekte zich ontwikkelt en de eierstokken en baarmoeder 'beschadigt'. Patiënten met een kinderwens die weten dat ze endometriose hebben, kunnen best zo vroeg mogelijk aan kinderen beginnenLeeftijd is een belangrijke risicofactor voor subfertiliteit, dus hoe vroeger een patiënte probeert zwanger te worden, hoe groter haar kansen. Voor patiënten die kinderen willen maar nog willen of moeten wachten, is het natuurlijk mogelijk om hun vruchtbaarheid te behouden door eicellen in te vriezen voor ze 38 zijn.Het is heel belangrijk dat patiënten goed geïnformeerd worden over subfertiliteit, over de redenen waarom endometriose sommige patiënten subfertiel kan maken en ook over de behandelingsmogelijkheden die er zijn. Tegenwoordig is de behandeling van patiënten met endometriose hypergepersonaliseerd in functie van hun situatie en behoeften  Image Welke behandelingsmogelijkheden zijn er bij het H.U.B. voor patiënten met endometriose en onvruchtbaarheidsproblemen? Soms kan een operatie worden voorgesteld om de vruchtbaarheid te verbeteren. Door alle endometrioseletsels weg te halen, kan de spontane vruchtbaarheid worden hersteld. Voor patiënten die zich laten opereren, wordt voor en na de ingreep een multidisciplinair overleg gehouden om een plan op te stellen waarbij de patiënte meestal eerst 6 maanden probeert spontaan zwanger te worden, indien nodig gevolgd door MBV-behandelingen. Natuurlijk wordt de behandeling in elke fase van het zorgtraject besproken en aangepast in functie van de situatie van de patiënte. Als een operatie niet geïndiceerd is, wordt voor ernstige endometriose meteen in-vitrofertilisatie (IVF) voorgesteld.In het algemeen wordt aangeraden om niet langer dan een jaar spontane conceptie na te streven. De endometrioseletsels kunnen namelijk verergeren omdat elke spontane cyclus ze voedt. Een jaar is een goed compromis tussen op natuurlijke wijze zwanger proberen te worden en de endometriose niet de overhand te laten nemen. Image Welke boodschap willen jullie meegeven aan de patiënten? De huisartsen? De gynaecologen?Als een patiënte weet dat ze endometriose heeft en een kinderwens heeft, is het aan te raden dat ze zo snel mogelijk probeert zwanger te worden en een specialist raadpleegt als ze na zes maanden proberen niet zwanger is, ook al zal ze het dan nog enkele maanden op natuurlijke wijze moeten proberen voordat ze met een behandeling begint! We zien helaas dat patiënten tot twee jaar wachten voordat ze een arts raadplegen, terwijl ondertussen hun endometriose is blijven groeien.Patiënten jonger dan 40 jaar behalen in het algemeen goede resultaten met IVF. Na de leeftijd van 40 jaar daalt hun kans op een zwangerschap nog sterker omdat hun eicelvoorraad is aangetast door de endometriose en de chirurgische behandelingen. We moeten gynaecologen ook duidelijk maken dat ze moeten proberen te vermijden om patiënten die nog geen kind hebben gekregen te opereren.De eerste stap moet zijn om de patiënte gerust te stellenHet is niet omdat een vrouw endometriose heeft, dat ze per se vruchtbaarheidsproblemen zal hebben. We moeten de patiënten en koppels niet te bang maken! Wel moeten we hen duidelijk maken hoe belangrijk het is om geen jaren te wachten om een specialist te raadplegen als het niet lukt om spontaan zwanger te worden. De tijd is helaas hun vijand. Zwangerschap (en borstvoeding voor de vrouwen die daarvoor kiezen) blijft trouwens de beste behandeling voor endometriose, want een zwangerschap is een lange periode zonder menstruatie en dus zonder stimulatie van de ziekte!Het is ook heel belangrijk om te onthouden dat er niet één endometriose is, maar een heel endometriosespectrum, en dat er niet noodzakelijk een verband is tussen de intensiteit van de symptomen van de ziekte en onvruchtbaarheid. Endometriose is een zeer heterogene ziekte. De meerderheid van de patiënten zal geen problemen hebben om zwanger te worden, want de vruchtbaarheid van de patiënte hangt ook af van die van haar partner. Bovendien zijn levensstijl, roken en overgewicht even belangrijke risicofactoren voor subfertiliteit als endometrioseEndometriosepatiënten die moeilijk zwanger worden, zien zichzelf vaak als HET probleem, ook al is deze ziekte slechts een van de vele factoren die de vruchtbaarheid van een koppel kunnen beïnvloeden. Soms wordt bij MBV ontdekt dat het subfertiliteitsprobleem bij de partner zit, en niet bij de patiënte. Nuttige bronnen en links over endometriose en vruchtbaarheid [FICHE] Symptomen en behandeling van endometriose [Website] Toi Mon Endo, De Belgische vereniging, expert in endometriose [WEBSITE] Informatiewebsite over vruchtbaarheid en educatieve hulpmiddelen voor… Prof. Maxime FastrezDirecteur van de EndometriosekliniekDr. Catherine HoubaDirectrice van de Vruchtbaarheidskliniek

Ter gelegenheid van de CVA-workshops die worden georganiseerd door de Neurovasculaire kliniek van het Erasme Ziekenhuis – H.U.B. leggen logopedisten Laura Moraldo en Costanza Rollo Collura en neurolinguïst Agnès Brison ons concreet uit welke de implicaties de spraak- en/of taalstoornissen hebben bij patiënten die één of meerdere CVA's hebben gehad.  Een woord dat op het puntje van je tong ligt ... Kunt u het verschil uitleggen tussen spraak- en taalstoornissen?Een verworven taalstoornis (ook 'afasie' genoemd) is een taalstoornis bij patiënten die vóór hun CVA een normale taalontwikkeling hadden. Deze stoornis resulteert in het onvermogen van de patiënt om taal te gebruiken om anderen te begrijpen of om zich uit te drukken, zowel mondeling als schriftelijk. Ze tast de woordenschat aan, de zinsbouw en zelfs de 'pragmatische' aspecten van communicatie, zoals het begrijpen van humor, impliciete boodschappen, beeldspraak, alles wat ingewikkeld is in de relatie van de patiënt met anderen.Een spraakstoornis (ook 'dysartrie' genoemd) tast het vermogen van de patiënt aan om de woorden in zijn hoofd uit te spreken, om klanken aan elkaar te rijgen als de zinnen lang zijn of de opeenvolging van klanken complex is (bv. opeenvolging van medeklinkers, gelijkaardige klanken zoals p/b; l/n). Dysartrie is dus een uitspraakprobleem. Het kan ook problemen veroorzaken met betrekking tot het gebruik van de stem. Spraak- en taalstoornissen kunnen beide het gevolg zijn van een CVA of hoofdletsel. Ze kunnen samen of onafhankelijk van elkaar voorkomen. "De meeste patiënten hebben niet alleen een spraak- of taalstoornis. Ze hebben vaak ook andere stoornissen, zoals motorische of cognitieve problemen, die te wijten zijn aan de hersenletsels die het CVA heeft veroorzaakt in verschillende zones van de hersenen. Daarom moet de patiënt multidisciplinaire zorg krijgen."Welke gevolgen hebben spraak- en taalstoornissen?  Zijn ze onomkeerbaar? Image Meestal leggen we de patiënt uit dat de zones die zijn aangetast niet meer terug zullen gaan werken, maar dat andere zones die voorheen die taak niet vervulden het werk zullen overnemen. Dat noemen we hersenplasticiteit: de hersenen kunnen zenuwverbindingen reorganiseren. Het herstel hangt af van tal van factoren, zoals de locatie en omvang van het letsel, de leeftijd, de motivatie en de aan- of afwezigheid van ruimere cognitieve problemen (geheugen, aandacht enz.).Voor de patiënt is de impact vooral psychosociaal want de communicatie en interactie met zijn omgeving (zowel persoonlijk als professioneel) zijn heel moeilijk. Dat onvermogen om te communiceren beïnvloedt zijn sociale banden, zijn werk. Het brengt grote frustraties met zich mee, vooral wanneer de patiënt zich bewust is van zijn stoornis en problemen. "Patiënten zeggen vaak 'het woord zit in mijn hoofd, maar het komt er niet uit'. Ze hebben echt het gevoel dat het woord op het puntje van hun tong ligt, maar dat ze het toch niet kunnen uitspreken. Dat overkomt ons allemaal wel eens, maar bij afasie gebeurt het soms bij elk woord. Als je daar heel de dag mee moet worstelen, elke dag opnieuw, wordt het al snel extreem frustrerend en kan het leiden tot een vorm van isolatie, een laag zelfbeeld en een impact op het professionele leven van de patiënt."Ook op de mantelzorgers heeft het een grote dagelijkse impact. Zij moeten veel moeite doen om te begrijpen en interpreteren wat de patiënt probeert te zeggen. Die voortdurende inspanningen kunnen een cognitieve, mentale en vooral emotionele overbelasting veroorzaken voor de mantelzorgers, die ook moeten leren leven met een persoon die niet meer is wie hij vroeger was.  Image "Het risico op een burn-out is reëel en naast communicatieproblemen kunnen taal- en spraakstoornissen leiden tot een verstoorde relatie tussen mantelzorger en patiënt, in de zin dat de rollen worden omgedraaid. De persoon die ooit de steun en toeverlaat van het gezin was, is nu de persoon die verzorgd en geholpen moet worden. Die veranderde dynamiek kan moeilijk zijn om mee om te gaan – er bestaan dan ook praatgroepen om mantelzorgers hierin te begeleiden."Spraak- en taalstoornissen bij patiënten die één of meer beroertes hebben gehad, vormen ook een uitdaging voor de zorgverleners. Communicatie is ontzettend belangrijk in het revalidatieproces, of het nu gaat om communicatie tussen de zorgverlener en de patiënt, de zorgverlener en de familie van de patiënt of de zorgverleners onderling. Hoe kunnen we iemand helpen beter te worden als we niet begrijpen of verkeerd interpreteren wat hij ons zegt?Daarom hebben we een hele reeks hulpmiddelen die ons, afhankelijk van de capaciteiten van de patiënt, in de meeste gevallen in staat stellen hem te begrijpen en te beantwoorden aan zijn behoeften. We gebruiken afbeeldingen, geschreven woorden, mondelinge gesloten vragen (ja/nee-vragen), schrijven en tekenen om patiënten te helpen zich uit te drukken en hun frustratie te temperen. "We werken samen met alle therapeuten die betrokken zijn bij het zorgtraject van de patiënt om te zorgen dat iedereen de behoeften van de patiënt zo goed mogelijk begrijpt. We willen situaties vermijden waarin patiënten zich zo gefrustreerd en ontmoedigd voelen door hun onvermogen om zich uit te drukken en begrepen te worden dat ze boos worden en gaan huilen in het bijzijn van de zorgverleners die hen echt willen helpen en zich totaal machteloos voelen."Welke medische behandelingen zijn er momenteel beschikbaar in het Erasme Ziekenhuis – H.U.B. om spraak- en taalstoornissen te voorkomen/beperken/behandelen (?) bij patiënten die een of meerdere CVA's hebben gehad?  Bij een CVA moet er zo snel mogelijk worden ingegrepen.Wat betreft het medisch luik heeft het H.U.B. een CVA-eenheid (Stroke Unit) in de Neurovasculaire kliniek die chirurgische ingrepen uitvoert (trombectomie en trombolyse) om de slagaders vrij te maken en de normale bloedstroom te herstellen zodat de hersenletsels zoveel mogelijk worden beperkt.Op paramedisch gebied is er het ambulant neurologisch functioneel revalidatiecentrum voor volwassenen (CRFNA) waar een multidisciplinair team van logopedisten, kinesisten, ergotherapeuten, een psycholoog, neuropsychologen, artsen en een maatschappelijk werker de patiënten centraal stellen en nauw samenwerken om zo goed mogelijk te beantwoorden aan hun behoeften en persoonlijke doelstellingen.In samenwerking met de logopedisten bieden de ergotherapeuten communicatiehulpmiddelen aan, met name in de acute fase, en observeren ze hoe de patiënt het aanpakt, analyseren ze de capaciteiten en beoordelen ze de ernst van de stoornis. Ze stellen ook oefeningen voor, zoals categorieën opstellen, woorden samenvoegen of de fijne motoriek voor schrijven en precieze bewegingen herstellen. Die oefeningen vormen de basis voor een hele reeks activiteiten die zullen worden uitgevoerd met de andere zorgverleners die betrokken zijn bij het zorgtraject van de patiënt.  Image De neuropsychologen werken aan de cognitieve functies zoals geheugen, aandacht en concentratie, die cruciaal zijn voor de spraak- en taalrevalidatie.De kinesisten helpen de patiënten om aan hun houding te werken, want die heeft een impact op hun ademhaling en dus hun spraak.We hebben ook een eigen psycholoog op de dienst die de patiënten en hun mantelzorgers helpt om emotioneel en mentaal om te gaan met het leven na een CVA.Ook op de Stroke Unit zijn er logopedisten aanwezig die de patiënten bijstaan in de zogenaamde 'acute' fase, dus wanneer ze net een CVA hebben gehad. Ze beoordelen of de patiënt een slikstoornis heeft, om te bepalen of hij wel of niet kan eten.Indien nodig worden de patiënten vervolgens opgenomen op de dienst neurologische revalidatie, want zelfs wanneer ze medisch stabieler zijn, hebben ze vaak nog een opvolging in het ziekenhuis nodig. Patiënten hebben ook begeleiding nodig om te leren omgaan met hun autonomieverlies, dat vaak aanzienlijk is in het begin (met name niet kunnen stappen). Andere logopedisten volgen de slikstoornissen (dysfagie) op als die niet zijn opgelost, en behandelen de taal- (afasie) en spraakstoornissen (dysartrie). De revalidatie kan dan beginnen.Wanneer de patiënt tot slot in de chronische fase komt, d.w.z. wanneer hij op middellange of lange termijn moet leven met de stoornissen die door het CVA zijn veroorzaakt, is het aan de logopedisten en neurolinguïsten om te begrijpen hoe het er thuis aan toe gaat en om te zorgen dat de vaardigheden die de patiënten bij hen verwerven ook worden overgedragen naar de buitenwereld. Dat is een belangrijke stap.  Wat kan de patiënt en/of eventueel de mantelzorger thuis doen om opnieuw beter te kunnen communiceren?De patiënt heeft een rustige omgeving nodig."Afasie is geen doofheid, het is gewoon een begripsprobleem. Het heeft dus geen zin om luid te praten of te roepen om te communiceren." Patiënten met spraak- en taalproblemen hebben natuurlijk meer tijd nodig om woorden en zinnen te vormen, en het is belangrijk om, ook al is de verleiding groot, hun zinnen niet voor hen af te maken, hen niet te onderbreken, niet te doen alsof je hen begrijpt, want dat is erg infantiliserend en kan hun wil en motivatie om te communiceren tenietdoen. Gesloten vragen, die met ja of nee beantwoord moeten worden, zijn een uitstekende communicatietechniek.  Samenvatten of herformuleren is ook heel nuttig voor mantelzorgers die zeker willen zijn dat ze begrepen hebben wat de patiënt wilde zeggen. Een patiënt die een CVA heeft gehad, voelt zich tot 2 jaar na het accident extreem moe. Hij heeft dus rust nodig om te herstellen, maar ook om zijn hersenen de tijd te geven om zijn kennis te reorganiseren."Vaak vragen de mensen in de omgeving van de patiënt wat ze hem kunnen laten doen, maar de rol van de familie of omgeving is om de patiënt aan te moedigen en te motiveren bij zijn inspanningen om te blijven proberen communiceren. De revalidatie is onze taak. Wat patiënten van hun familie nodig hebben is geduld en zorgzaamheid."Laura Moraldo, LogopedistCostanza Rollo Collura, LogopedistAgnès Brison, Neurolinguïst

Van 19 tot 23 mei 2025 nodigt het Academisch Ziekenhuis Brussel (H.U.B.) u graag uit voor zijn week van het klinisch onderzoek. Tijdens dit evenement presenteren onderzoekers kort hun werk tijdens 22 seminars en beantwoorden ze vragen. De seminars worden gehouden in het Kinderziekenhuis op de campus in Laken, en op de campus in Anderlecht, waar het Jules Bordet Instituut en het Erasme Ziekenhuis gevestigd zijn. Sommige seminars zullen live worden geïllustreerd door Adeline Deward, wetenschapster en illustratrice. Bij elke sessie worden broodjes geserveerd. In de bijlage vindt u het gedetailleerde programma voor de twee campussen. Tegelijkertijd zullen er stands worden opgezet in de inkomhallen van de drie ziekenhuizen van het H.U.B. (Jules Bordet Instituut, Erasme Ziekenhuis en Kinderziekenhuis), waar ook de bezoekers aan het ziekenhuis kennis kunnen maken met de onderzoekers en informatie kunnen krijgen.  Wilt u meeur info? Klik hier voor het volledige programma.  Zin om deel te nemen? Vul dit formulier in om u in te schrijven. Neem gerust contact op via een e-mail naar communication [at] hubruxelles [dot] be (communication[at]hubruxelles[dot]be) als u vragen hebt.  

Op 18 april opende de dienst Nefrologie, Dialyse en Niertransplantatie van het Academisch Ziekenhuis Brussel officieel de gloednieuwe Thuisdialysekliniek. Thuisdialyse: voor maximale autonomie van de patiënt Ter gelegenheid daarvan legt Dr. Anne-Lorraine Clause, Directrice van de kliniek, uit hoe de nieuwe infrastructuur beter inspeelt op de noden van nierpatiënten op vlak van autonomie en flexibiliteit, maar ook op de behoeften van het zorgpersoneel.1. Wat is thuisdialyse? Wat houdt het in? Voor wie is het bedoeld?Thuisdialyse is een vorm van nierdialyse die thuis gebeurt, in een propere en aangepaste omgeving. Deze aanpak biedt de patiënt zoveel mogelijk autonomie, met een variabele graad van ondersteuning, gaande van logistieke hulp (zoals leveringen) tot assistentie bij het technische dialyseproces zelf – bijvoorbeeld bij visuele, motorische of geheugenproblemen. Die hulp kan geleverd worden door een familielid of een thuisverpleegkundige.Thuisdialyse wordt voorgesteld aan patiënten die gemotiveerd zijn en in staat zijn om hun behandeling grotendeels zelf te beheren, zowel wat betreft organisatie als de uitvoering van de dialyse en medische opvolging. Autonomie sluit ondersteuning uiteraard niet uit: wie het nodig heeft, kan rekenen op hulp van familie of een verpleegkundige aan huis. “Thuisdialyse is geschikt voor de meeste patiënten met nierfalen. Er zijn weinig zuiver medische tegenindicaties. De keuze voor een thuistechniek hangt vaak meer af van de sociale en familiale omgeving. Zoals bij elke chronische aandoening met een zware behandeling, speelt de persoonlijke context een sleutelrol in de evolutie van de patiënt en therapietrouw”.Thuisdialyse omvat zowel peritoneale dialyse (manueel of automatisch) als hemodialyse. Het zijn dezelfde technieken als in het ziekenhuis, maar met vereenvoudigde, compacte apparatuur, gebruiksvriendelijke interfaces en kant-en-klare dialysevloeistoffen.Deze twee methoden vullen elkaar perfect aan. Ze passen zich aan aan het profiel, de voorkeuren en de medische behoeften van de patiënt, op verschillende momenten in hun zorgtraject. Patiënten met een hoge dialysebehoefte kiezen meestal voor thuishemodialyse. “Patiënten kunnen in de loop van hun nierziektetraject hiërarchisch en in de tijd kiezen tussen verschillende technieken. De keuze hangt ook af van hoe de patiënt zich voelt bij het omgaan met bloed, een katheter onder de navel, enz”2. Hoe beantwoordt de nieuwe kliniek aan deze behoeften?De Thuisdialysekliniek is de afgelopen vijf jaar ontstaan, in het kader van de groei van het aantal patiënten. Vandaag biedt ze elke patiënt een meer diverse en gepersonaliseerde zorgaanpak.“De oprichting van de kliniek is een terechte erkenning van het werk dat het team heeft verricht op vlak van organisatie en structurering. Die erkenning motiveert ons om de zorg nog beter te organiseren en af te stemmen op het volledige traject van de patiënt – van de pre-dialysefase tot de overgang naar andere technieken, inclusief educatie, training en medische opvolging" De kliniek voldoet aan kwaliteitsstandaarden. Er zijn duidelijke doelstellingen, de hoofdrolspelers zijn herkenbaar en het zorgpersoneel is georganiseerd in referentiefiguren. De kliniek kan ook klinische studies hosten, kwaliteitsregisters opzetten en evenementen organiseren die aansluiten bij de academische missie van het H.U.B.3. Hoeveel patiënten begeleidt u jaarlijks en wat zijn hun kenmerken?“Elk jaar begeleiden we ongeveer zestig patiënten. Er is natuurlijk een belangrijke doorstroom, met nieuwe patiënten en patiënten die de kliniek verlaten – door een transplantatie of overlijden. Het aantal patiënten is de laatste vijf jaar gestegen”Deze groei maakte het noodzakelijk om een volwaardige kliniek te creëren, zodat de teams de zorg nog efficiënter kunnen organiseren. De Thuisdialysekliniek ondersteunt nu een kritische massa patiënten waarvoor aangepaste protocollen en ruimtes nodig zijn.De kliniek beschikt over specifieke ruimtes voor educatie, training en opvang bij technische problemen thuis. Privacy en communicatie zijn essentieel, en de inrichting van de kliniek is afgestemd op deze noden – zowel voor patiënten als voor zorgverleners. 4. Welke andere dialyseopties biedt het H.U.B aan? Hoe weet een patiënt welke techniek het beste bij hem/haar past?De keuze van dialyse hangt af van de medische en sociale context van de patiënt, maar ook van leeftijd en levensstijl.Hemodialyse in het centrum – met intensieve medische monitoring – is het meest geschikt voor patiënten die in spoed starten of erg kwetsbaar en sociaal geïsoleerd zijn. Deze patiënten willen of kunnen zich vaak niet autonoom verzorgen en geven de voorkeur aan ziekenhuiszorg.‘Self-care’ hemodialyse is een tussenvorm tussen thuis en ziekenhuis: de patiënt voert zelf de technische handelingen uit, maar onder toezicht in een medische omgeving.Nachthemodialyse is geschikt voor patiënten met een grote dialysebehoefte (drie nachten per week) die overdag vrij willen zijn, bijvoorbeeld om te werken. Deze techniek wordt volledig uitgevoerd door verpleegkundigen.Manuele peritoneale dialyse houdt in dat de patiënt overdag zelf meerdere keren per dag dialysevloeistof in en uit de buik laat lopen, zonder machine.Geautomatiseerde peritoneale dialyse gebeurt ’s nachts met een machine (cycler) die automatisch de uitwisselingen uitvoert terwijl de patiënt slaapt.Thuishemodialyse is een techniek waarbij de patiënt thuis wordt gedialyseerd met een machine die het bloed filtert, meestal meerdere keren per week, nadat hij/zij hiervoor goed is opgeleid.Thuishemodialyse is praktisch omdat het de patiënt tijdsflexibiliteit biedt: hij/zij kan kiezen voor een langere dialyse 's nachts of kortere sessies overdag. De keuze wordt besproken op basis van de medische noden, voorkeuren, levensdoelen en thuissituatie van de patiënt. Het H.U.B is het enige ziekenhuis in Brussel dat nachthemodialyse aanbiedt.Thuishemodialyse is praktisch omdat het de patiënt tijdsflexibiliteit biedt: hij/zij kan kiezen voor een langere dialyse 's nachts of kortere sessies overdag. De keuze wordt besproken op basis van de medische noden, voorkeuren, levensdoelen en thuissituatie van de patiënt.“Het grote voordeel van thuisdialyse is dat de patiënt niet hoeft te functioneren binnen een groepsstructuur. Hij of zij beslist zelf wanneer de dialyse plaatsvindt, binnen een schema dat samen met de arts wordt opgesteld. Dialyse is een zware behandeling en we doen er alles aan om de patiënt maximale autonomie en flexibiliteit te bieden via een persoonlijk zorgplan”.   Dr. Anne-Lorraine CLAUSENefroloog, Directeur van de Thuisdialysekliniek

In het kader van de inhuldiging van de nieuwe route en onthaalfaciliteiten van de spoedafdeling legt Adeline Higuet, de directeur van de afdeling, uit wat haar visie is op de spoedafdeling, het renovatieproject en de volgende fasen van de werkzaamheden. In het renovatieproject voor de spoedafdeling zorgt de architectuur voor de functionaliteit en wordt de functionaliteit ondersteund door de architectuur, in die zin dat de configuratie van de infrastructuur wordt aangepast aan de spoedeisende zorg die men wil toedienen. Die benadering is gebaseerd op het zoneconcept dat wordt gebruikt door de modernste spoedafdelingen.Bij het zoneconcept staat de patiënt centraal in een continue stroom, waarbij hij of zij verschillende specifieke zorgzones doorloopt waar de ziekenhuisarchitectuur in combinatie met verzorging door een tandem van een spoedarts en -verpleegkundige zorgt voor een omvattende, zorgzame en vloeiende zorg vanaf de aankomst op de spoedafdeling tot het ontslag of de opname. Het voordeel van deze benadering is dat patiënten sneller kunnen worden behandeld. We willen uiteraard zo efficiënt mogelijk werken, maar tegelijkertijd menselijk en respectvol blijven ten aanzien van de patiënten, hun behoeften en hun situatie.De eerste zorgzone bestaat uit het onthaal en een wachtkamer voor volwassenen en pediatrische spoedgevallen. In de centrale zone bevinden zich drie triagecabines die cruciaal zijn voor het zoneconcept."We hebben binnen de medische triage ook een bijzonderheid ontwikkeld (triage 3): de fasttrackzone, waar 'niet-dringende' spoedgevallen worden behandeld die snel kunnen worden aangepakt zonder dat de patiënt naar de zorgzone voor de ernstigere gevallen moet. Die zone heeft ook een eigen wachtkamer."Die drie ruimtes, samen met een ontspanningsruimte bedoeld om het welzijn van het personeel te verhogen, vormen samen het nieuwe deel van de spoedafdeling dat in mei wordt geopend. Daarnaast wordt ook de huidige spoedafdeling gerenoveerd met een hedendaagsere look en structurele aanpassingen die ons in staat zullen stellen om per zorgzone te werken. Het gaat om:Triagezone 4, voor (lichte) medische aandoeningen waarvoor geen ziekenhuisopname nodig is;Zorgzones 1, 2 en 3, waarover de patiënten worden verdeeld op basis van de ernst van de situatie en de dringendheid van de behandeling. De dringendste gevallen (vanwege hun ernst) worden doorverwezen naar het shocklaboratorium."We hebben ook een nieuwe geïntegreerde bewakingseenheid die de spoedafdeling voorziet van 6 tot 8 bedden voor tijdelijke opname."  De bewakingseenheid is bedoeld voor: Patiënten die 3 à 6 uur moeten worden opgevolgd voor ze naar huis mogen (bijvoorbeeld bij een hersenschudding, pijnbestrijding);Patiënten die 12 à 24 uur moeten worden opgevolgd voor ze naar huis mogen;Patiënten die moeten worden opgenomen, in afwachting van een bed dat vrijkomt op de dienst waarnaar ze vervolgens zullen worden overgeplaatst.Alles gebeurt er met respect voor de patiënt, de omstandigheden waarin hij wordt opgevangen en de familie die met hem is meegekomen. Trauma care is een duidelijk afgebakende zone voor de behandeling van chirurgische en orthopedische pathologieën.De strategische ligging naast de spoedradiologie zorgt voor een vlotter verloop van de zorg.De bewakingseenheid en trauma care (respectievelijk de gele en roze zones) werden gerenoveerd in 2024. De volgende fasen van het project worden het meest complex, met de renovatie van de isolatiekamer en de psychiatrische raadplegingsruimtes en de renovatie van de medische cabines en de volledige werkruimte voor artsen en verpleegkundigen. Deze fase is complexer omdat ze wordt uitgevoerd zonder de activiteiten te onderbreken en dus in zones waar op dat moment patiënten zijn. Gelukkig hebben we de steun van de infrastructuurafdeling, die het probleem gaat aanpakken via een stoelendans tussen de ongebruikte en gebruikte delen van de afdeling. We willen de werken afronden tegen het einde van het jaar."Onze veranderingen aan de spoedafdeling zijn geïnspireerd op de waarden respect, zorgzaamheid en luisteren naar zowel de patiënten als de teams. De patiënt staat centraal bij alles wat we doen."Wat betreft de werking hebben we overigens het geluk dat onze tandems van spoedartsen en -verpleegkundigen van topniveau zijn."We zijn als eerste ziekenhuis in Brussel een uniek model aan het creëren met een multidisciplinair spoedgevallenteam dat bestaat uit spoedartsen, maar ook internisten (die uitkijken voor zeldzamere pathologieën: men vindt wat men zoekt), anesthesisten, chirurgen en senior pediaters. Het is dankzij die gecombineerde vaardigheden dat onze afdeling enerzijds zulke doeltreffende zorg kan bieden aan onze patiënten en anderzijds een opleidingsomgeving vormt voor onze artsen in opleiding. Een andere bijzonderheid van onze afdeling is dat patiënten vanaf hun aankomst worden opgevolgd door een tandem van een arts en verpleegkundige. Het is wetenschappelijk bewezen dat die aanpak de zorgkwaliteit significant verbetert."*Met deze veranderingen willen we een vlottere, positievere, menselijkere en zorgzamere patiëntenervaring creëren. Onze missie is gebaseerd op drie belangrijke concepten: 'Care', verzorgen met respect;'Cure', de patiënten behandelen;'Counsel', op basis van onze verplichting om de patiënt medisch op te volgen."Patiënten vertrekken hier niet zonder te begrijpen wat ze hebben. Alle nodige afspraken worden vastgelegd. Ze krijgen systematisch alle nodige informatie, documenten en voorschriften."We zijn op onze afdeling ook bijzonder aandachtig voor de tweetaligheid. Er moet natuurlijk nog veel gebeuren, maar we doen er samen met de verpleegkundigen, artsen en DGH- en MUG-bestuurders alles aan om een optimale zorg te garanderen. *Bron: The impact of senior doctor assessment at triage on emergency department performance measures: systematic review and meta-analysis of comparative studies, Maysam Ali Abdulwahid 1, Andrew Booth 1, Maxine Kuczawski 1, Suzanne M Mason 1 , Emerg Med J, 2016 Jul;33(7):504-13. doi: 10.1136/emermed-2014-204388. Epub 2015 Jul 16. Dr. Adeline HIGUETDirecteur van de spoeddienst van het H.U.B

De aandoening komt vaak voor bij topsporters, maar spaart ook de hobbyjoggers, dertigers met een plotse motivatie om een marathon te lopen of veertigers die na een pauze van 10 jaar terug gaan padellen niet. Hoe behandelen we haar doeltreffend zodat ze niet chronisch wordt ? Interview met Dr. Hamlet Mirzoyan, Directeur van de dienst Orthopedie van het H.U.B Lopen, springen, plotse richtingsveranderingen: de achillespees wordt bij veel sporten zwaar op de proef gesteld. De aandoening komt vaak voor bij topsporters, maar spaart ook de hobbyjoggers, dertigers met een plotse motivatie om een marathon te lopen of veertigers die na een pauze van 10 jaar terug gaan padellen niet. Eerst heeft de patiënt een matige pijn, voelt het wat oncomfortabel. Dan wordt het ongemak langzaamaan chronisch, nemen de prestaties af en volstaat rust niet meer. Dat is waar de huisarts ten tonele verschijnt, want hij is vaak de eerste die de patiënt ziet, soms al bij de eerste pijn. Hij kan de juiste behandeling opstarten, courante fouten vermijden en vooral voorkomen dat de aandoening chronisch wordt.Daarom organiseert de dienst Orthopedie van het Academisch Ziekenhuis Brussel (H.U.B.) op 10 mei een symposium gewijd aan de behandeling van achillespeestendinopathie (AT) bij topsporters. Het doel? Huisartsen beter uitrusten om met deze frequente en soms moeilijk te behandelen aandoening om te gaan. Ontmoeting met dr. Hamlet MIRZOYAN, directeur van de dienst Orthopedie van het H.U.B. en specialist in sportgeneeskunde. Image Achillespeestendinopathie: een slecht begrepen maar bekende pathologie In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, is achillespeestendinopathie geen acute ontsteking, maar een progressieve degeneratie van de pees. Er zijn twee verschillende vormen: niet-insertie-tendinopathie (gelokaliseerd 2 à 6 cm boven de hielbeenaanhechting), die het meest voorkomt bij sporters, en insertie-tendinopathie (ter hoogte van de aanhechting van de pees op het hielbeen), die moeilijker te behandelen is. In beide gevallen zijn de klinische symptomen vaak kenmerkend: pijn aan de achterkant van de enkel, vaak bij inspanning, maar ook bij het opstarten (koude pijn die afneemt bij opwarming), ochtendpijn met stijfheid bij het opstaan, ongemak bij lopen of lang wandelen, een voelbare verdikking van de pees of een knobbeltje. Image De cruciale rol van de huisarts bij de behandeling van achillespeestendinopathie Achillespeestendinopathie wordt vaak gezien in de huisartsenpraktijk, vooral bij sportieve patiënten, maar ook bij anderen. De huisartsen spelen een fundamentele rol bij de vroege opsporing, eerste therapeutische oriëntatie en opvolging van deze patiënten.Patiënten met achillespeestendinopathie nemen vaak hun toevlucht tot ontstekingsremmers, die ze herhaaldelijk nemen, of infiltraties met corticosteroïden. Het probleem is dat die behandelingen hen niet helpen. Integendeel, ze kunnen de pees verzwakken."Maar al te vaak komen patiënten bij ons wanneer ze er al een paar maanden last van hebben en de situatie soms al verergerd is, terwijl een correcte behandeling in een vroeger stadium had kunnen voorkomen dat de aandoening chronisch werd." 5 aanbevolen acties voor huisartsen bij de behandeling van achillespeestendinopathieIdentificeer de kenmerkende klinische symptomen: pijn bij palpatie, pijn bij passief stretchen of weerstand bij contractie van de driehoofdige kuitspier.De sportactiviteit aanpassen: het is niet altijd nodig om volledig te stoppen, maar het is belangrijk om de belasting te verminderen, vooral bij plyometrische bewegingen (springen, afstoten).Gerichte kinesitherapie voorschrijven: de eerstelijnsbehandeling is gebaseerd op progressieve excentrische oefeningen. Het is belangrijk om patiënten door te verwijzen naar een kinesist die opgeleid is in deze protocollen.Corticosteroïden vermijden: in dit geval verhogen de corticosteroïde-injecties het risico op een peesscheur.Zoek naar risicofactoren: mechanische overbelasting, verkeerd trainen, ongeschikte schoenen, statische aandoeningen (holvoet, overpronatie), maar ook metabole pathologieën zoals diabetesWanneer de huisarts een patiënt doorverwijst naar een specialist Image In sommige situaties moet een specialist worden geraadpleegd. Als de pijn aanhoudt ondanks 6 à 8 weken correcte behandeling – d.w.z. rigoureuze kinesitherapie en een aanpassing van de sportactiviteit – of als er een vermoeden is van een gedeeltelijke scheur, schade aan de aanhechting of aanzienlijke verkalking, wordt aanbevolen dat de patiënt wordt doorverwezen naar een specialist in sportgeneeskunde."Als de behandeling niet helpt of het probleem chronisch wordt, moet er actie worden genomen. Ook dagelijkse invaliderende pijn is een criterium om door te verwijzen."De dienst Orthopedie van het H.U.B. biedt een multidisciplinair zorgtraject dat begint met een nauwkeurige beoordeling, inclusief gerichte beeldvorming (dynamische echografie of MRI, afhankelijk van de situatie), gevolgd door een overleg van ons team van orthopedisten, sportartsen en kinesisten.Afhankelijk van de ernst en progressie van de achillespeestendinopathie kan de patiënt baat hebben bij geavanceerde revalidatieprotocollen (excentrisch, isometrisch, proprioceptie enz.); extracorporele shockwaves, die doeltreffend zijn bij chronische vormen; PRP-injecties (bloedplaatjesrijk plasma), in zorgvuldig geselecteerde gevallen; en, als laatste redmiddel en waar mogelijk, minimaal invasieve chirurgie."Voor topsporters bestaat de uitdaging er ook in om een geleidelijke heropbouw van hun prestaties te plannen door de trainingsbelasting aan te passen, wat we doen in nauwe samenwerking met hun trainers en medische teams."Een betere dialoog en samenwerking tussen de zorglijnenDit symposium heeft een dubbel doel: ten eerste concrete hulpmiddelen aanreiken voor een doeltreffende behandeling van meet af aan en ten tweede de coördinatie tussen huisartsen en specialisten verbeteren. "We hopen dat dit symposium hen concrete, actuele hulpmiddelen zal bieden. Achillespeestendinopathie is geen goedaardige aandoening bij sporters: als het genegeerd wordt, kan het een seizoen of zelfs een carrière in gevaar brengen. Maar bij een correcte behandeling van meet af aan hebben de meeste gevallen een gunstige afloop. De huisarts vormt de basis voor dat succes." Praktische informatie over het symposium georganiseerd door het H.U.B. Datum: zaterdag 10 mei 2025 Locatie: Jules Bordet Instituut, Mijlenmeersstraat 90, 1070 Anderlecht, in het Tagnon-auditorium (1e verdieping). Publiek: Huisartsen Dit evenement is geaccrediteerd. De plaatsen zijn beperkt: eerst komt, eerst maalt. Inschrijven is gratis en verplicht. Programma & inschrijving Image

In maart is er een technische fout opgetreden in ons facturatiesysteem, maar dit is geen fraude. Beste patiënte, beste patiënt,In de voorbije maand maart is er een technische fout opgetreden in ons facturatiesysteem.Het is mogelijk dat u een factuur van het Erasmusziekenhuis hebt ontvangen met een overschrijvingsformulier waarop het adres van onze Polikliniek Lothier vermeld staat. Wees gerust, dit is geen fraude.U kunt de factuur gewoon betalen op het vermelde rekeningnummer. Enkel de naam en het adres van de begunstigde zijn onjuist.Onze oprechte excuses voor dit ongemak.Met vriendelijke groet,De facturatiedienst van het H.U.B