Article
Werken in zicht voor uw veiligheid
Het beton van de gevel van het Erasme Ziekenhuis moet hersteld worden voor uw veiligheid en die van onze teams. Er zijn steigers geplaatst voor de ramen van een van onze gevels; de werkzaamheden duren van 10 mei tot 13 juni. Er zal aanzienlijke geluidsoverlast zijn van 27 mei tot 4 juni.  Het beton van de gevel van het Erasme Ziekenhuis moet hersteld worden voor uw veiligheid en die van onze teams. Er zijn steigers geplaatst voor de ramen van een van onze gevels; de werkzaamheden duren van 10 mei tot 13 juni. Er zal aanzienlijke geluidsoverlast zijn van 27 mei tot 4 juni, tijdens een fase waarin het beschadigde beton wordt uitgehakt.Er zou geen impact moeten zijn op bezoekers van het ziekenhuis of op raadplegingen. Er is echter wel enige overlast te verwachten in bepaalde ziekenhuiskamers op bepaalde afdelingen. We doen er alles aan om het lawaai van de werken te beperken en er is een folie aangebracht op de ramen van de betrokken kamers om ervoor te zorgen dat elke patiënt zijn privacy behoudt. Uw zorgteam beantwoordt graag al uw vragen.
Rich page
Wondzorg, stomatherapie, klinische voeding
Een verpleegkundig team aan uw zijde om wonden te verzorgen, mensen met een stomazakje te begeleiden en te zorgen voor aangepaste voeding. Uitmuntendheid in zorg De missie van ons team van klinische verpleegkundigen berust op drie pijlers — expertise, veelzijdigheid en middelen — waarmee we een 360-gradenvisie hanteren. In het hart van het zorgtraject vormen wij de schakel tussen het ziekenhuis, externe partners en de thuissituatie. Bij complexe situaties anticiperen we, adviseren we en stellen we concrete oplossingen voor. Ons doel: elke stap van het zorgtraject vergemakkelijken en een veilige terugkeer naar huis voorbereiden. Image Image Image Een team met diverse en hooggespecialiseerde expertise Ons team bestaat uit verpleegkundigen gespecialiseerd in wondzorg, stomatherapie en klinische voeding, en zet geavanceerde vaardigheden in om kwaliteitsvolle zorg te garanderen. Het up-to-date houden van onze kennis en het delen van goede praktijken met zorgprofessionals maken deel uit van onze taken. Naast de praktijk begeleidt ons team de patiënt tijdens het zorgtraject via therapeutische educatie, praktische uitleg en logistieke opvolging. Een sleutelrol in de zorg voor patiënten Wij zijn aanspreekpunten en vormen een verbindende schakel binnen een multidisciplinaire dynamiek, zowel in het ziekenhuis als thuis. Onze rol is om de zorg voor elke patiënt met wonden, stomazakjes en voedingssondes te anticiperen, te voorkomen en aan te passen. We streven er ook naar om contacten te vergemakkelijken, de opvolging te verduidelijken en de communicatie tussen de verschillende betrokkenen te ondersteunen voor een optimale continuïteit van zorg. Samengevat: wij gaan verder dan zorg — we stemmen onze expertise af op elke patiënt en brengen alle zorgactoren samen rond een geïntegreerde aanpak. Ons zorgaanbod Binnen het ziekenhuis volgen wij onze patiënten tijdens hospitalisatie en raadpleging.Wondzorg: opstellen van een zorg- of preventieprotocol voor complexe wonden, helpen bij het aanpassen van lopende behandelingen, in multidisciplinaire samenwerking (arts, diëtist).Stomatherapie: opvolging van stomapatiënten (met een zakje), problemen met hulpmiddelen, debietbeheer, educatie, aanpak van moeilijke drainagesystemen, materiaal voor ontslag.Klinische voeding: enterale en parenterale voeding (via een sonde of centraal veneuze katheter). Het multidisciplinaire team start dit in het ziekenhuis en past het vervolgens aan voor thuiszorg. Onze rol binnen een academisch ziekenhuis Binnen het Academisch Ziekenhuis Brussel (H.U.B) zet ons team zich actief in voor continue verbetering van de zorg via opleiding, evaluatie van praktijken en ontwikkeling van kwaliteitsprotocollen door middel van:Opleidingen (audits, evaluaties, zorgprotocollen)Therapeutische educatie en link met het patiënt-partnerprogrammaPreventie- en beheersprotocollen voor complicaties (bv. preventie van doorligwonden), evaluatie van risicofactoren en behandeling van complexe wonden dankzij onze expertise in innovatieve therapeutische benaderingenRegistratie van gegevens Ons team Hoofdverpleegkundige: Asuncion Ballarin  Image Klinisch verpleegkundige voeding Erasme ZiekenhuisAsuncion Ballarin, Stomaverpleegkundige, klinische voedingValérie Burion Jules Bordet InstituutIngrid Amorison   Wondzorg en stomaverpleegkundige Erasme ZiekenhuisAgathe Ducrocq: Stomaverpleegkundige, wondzorgclinicusEduarda Meira: Stomaverpleegkundige, wondzorgclinicusVéronique Duthie: Stomaverpleegkundige, wondzorgclinicusJules Bordet InstituutAurore Mauen: Stomaverpleegkundige, wondzorgclinicus, gespecialiseerd in oncologieMarlène Pacheco: Stomaverpleegkundige, wondzorgclinicus Bronnen en en nuttige links [ARTIKEL] Preventie van doorligwonden (Interview met Agathe Ducrocq) [BROCHURE] Preventie van doorligwonden thuis: informatie voor mantelzorgers [GEZONDHEIDSFICHE] Ontlastende stoma: begrijpen, ermee leven en weten hoe te re…
Article
Workshop of video-assisted technology in Thoracic Pathology
Georganiseerd op 26 en 27 september 2024 in het Erasme Ziekenhuis (Route le Lennik, 808 - 1070 Brussel) in het Wybran Auditorium (Verdieping -1 - Route 647).   De “Workshop of video-assisted technology in Thoracic Pathology” wordt gehouden op 26 en 27 september 2024. Dit evenement zal plaatsvinden in het Erasme Ziekenhuis, Route de Lennik, 808, 1070 Brussel, in het Wybran Auditorium (Verdieping -1, Route 647).Deze workshop, georganiseerd door de Medisch-chirurgische afdeling Thoraxpathologie van het Erasme Ziekenhuis en het team Thoraxchirurgie van het CHU Helora Ziekenhuis in Bergen (locatie Kennedy), is een unieke gelegenheid voor professionals in de gezondheidszorg om zich vertrouwd te maken met de nieuwste technologische ontwikkelingen op het gebied van thoraxpathologie met video-ondersteuning. Deelnemers krijgen de kans om live demonstraties te bekijken, deel te nemen aan interactieve sessies en de beste praktijken te bespreken met vooraanstaande experts op dit gebied. Mis deze kans niet om uw kennis uit te breiden en te netwerken met collega's en specialisten in thoraxpathologie. Informatie en registratie Klik op onderstaande links om het gedetailleerde programma te bekijken en je in te schrijven voor dit evenement.  Inschrijvingen Programme
Health issues
Zeldzame Ziekten Functie
Zeldzame ziekten Patiënten die aan een zeldzame ziekte lijden, moeten gepaste en specifieke zorg krijgen: een snelle diagnose en opvolging in zorgeenheden die gespecialiseerd zijn in die zeldzame aandoeningen. De Functie Zeldzame Ziekten (8 in België) heeft tot doel om met gespecialiseerde teams niet alleen de zorgtrajecten te coördineren, maar ook de onderzoeks- en opleidingsprojecten van alle spelers die betrokken zijn bij het bieden van een gepaste en voortdurend evoluerende zorg. 
Zeldzame Ziekten Functie
Article
Ziekte van Parkinson: beter begrijpen om beter te begeleiden
Ter gelegenheid van de Werelddag van de ziekte van Parkinson op 11 april 2026 werpt dr. Vincent Leclercq, neuroloog en specialist in bewegingsstoornissen aan het H.U.B, licht op de huidige realiteit van de ziekte en het belang van een aangepaste behandeling. De ziekte van Parkinson wordt vaak genoemd, soms gevreesd, maar blijft nog steeds slecht begrepen. Trillingen, een ziekte die alleen ouderen treft… er bestaan veel misvattingen. Toch zijn de kennis en behandelingen de afgelopen jaren aanzienlijk geëvolueerd.Ter gelegenheid van een informatiedag voor patiënten, georganiseerd op zaterdag 11 april 2026, werpt Dr. Vincent Leclercq, neuroloog en specialist in bewegingsstoornissen aan de Kliniek voor Bewegingsstoornissen van het H.U.B, licht op de huidige realiteit van de ziekte en het belang van aangepaste zorg. Een ziekte die niet alleen ouderen treft In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, is de ziekte van Parkinson niet uitsluitend een ouderdomsziekte.“Het is in de eerste plaats een ziekte van volwassenen,” legt Dr. Leclercq uit.Gemiddeld verschijnen de eerste symptomen rond de leeftijd van vijftig jaar. Er bestaan echter vroege vormen, soms al vanaf de leeftijd van twintig jaar, maar ook diagnoses op 80 of 90 jaar.De ziekte treft zowel mannen als vrouwen. In België gaat het om ongeveer 5% van de bevolking, wat het een veelvoorkomende aandoening en een belangrijk volksgezondheidsprobleem maakt. Eerste waarschuwingssignalen De ziekte van Parkinson beperkt zich niet tot trillingen. Drie zogenaamde “cardinale” symptomen verdienen bijzondere aandacht:Rusttremor, meestal aan één hand en aanvankelijk aan één kant, optredend wanneer de hand in rust isBradykinesie (traagheid van bewegingen): bewegingen worden trager en minder precies, het handschrift verandert, moeite met knopen dichtdoen, verlies van fijne motoriekLoopstoornissen: het lopen vertraagt, de passen worden kleiner, het lichaam kan voorover buigenDaarnaast zijn er talrijke niet-motorische symptomen, vaak minder zichtbaar maar zeer belastend:Spijsverterings- of urineproblemenConcentratiestoornissenVertraagd denkenSlikstoornissenDeze symptomen vormen soms de belangrijkste klacht van patiënten. Bij twijfel is een doorverwijzing naar een gespecialiseerde raadpleging essentieel. Image Een klinische diagnose, soms al bij het eerste consult De ziekte van Parkinson is een van de weinige neurologische aandoeningen waarbij de diagnose voornamelijk klinisch wordt gesteld.Ze berust op observatie van symptomen en neurologisch onderzoek. Aanvullende onderzoeken kunnen bij twijfel worden uitgevoerd, maar zijn niet systematisch. De aankondiging van de diagnose is vaak een schok. “Het is een moment dat het leven van de patiënt ingrijpend verandert,” benadrukt Dr. Leclercq.Het team neemt de tijd om de diagnose mee te delen, vragen te beantwoorden, emoties te laten uiten en de basis te leggen voor een geruststellende begeleiding.Een belangrijke boodschap: met een goede begeleiding kan men zelfstandig blijven leven. Image Zorg op maat voor elk stadium van de ziekte In de vroege stadiaDe behandeling berust voornamelijk op dopatherapie: het aanvullen van het tekort aan dopamine in de hersenen.De resultaten kunnen spectaculair zijn:Duidelijke verbetering van de symptomenBehoud van levenskwaliteit gedurende meerdere jarenPatiënten kunnen lange tijd stabiel blijven, met opvolgconsultaties die vooral dienen om de behandeling aan te passen.In meer gevorderde stadiaNa 5 tot 10 jaar kan de werking van medicatie schommelen. “On”-periodes wisselen af met “off”-periodes.Geavanceerde therapieën kunnen dan worden voorgesteld:Subcutane pomp die continu dopamine toedient via een kleine naaldDarmpomp die dopamine rechtstreeks in de maag toedient via een sonde geplaatst via endoscopieDiepe hersenstimulatie: een neurochirurgische ingreep waarbij elektroden in diepe hersenstructuren worden geplaatst en verbonden met een generator onder de huid, vergelijkbaar met een pacemaker. Deze continue stimulatie compenseert de verstoorde elektrische activiteitDeze oplossingen zorgen vaak voor meer stabiliteit en een duidelijke verbetering van de levenskwaliteit. Image Een onvoorspelbaar verloop, maar gestructureerde begeleiding De ziekte van Parkinson is een neurodegeneratieve aandoening.Het verloop verschilt sterk van persoon tot persoon. Sommige patiënten evolueren zeer traag, anderen sneller. Momenteel is het niet mogelijk om het verloop precies te voorspellen.Verlies van zelfstandigheid kan optreden, onder meer door:LoopstoornissenValrisicoSlikproblemenToch is er vooruitgang.Vroeger leidden complicaties (vallen, verslikking, infecties) vaak tot overlijden. Vandaag sterft men niet meer aan de ziekte van Parkinson wanneer deze goed wordt opgevolgd.Om de zelfstandigheid zo lang mogelijk te behouden en complicaties te voorkomen, werkt de raadpleging nauw samen met:KinesitherapeutenLogopedistenAndere gespecialiseerde zorgverleners Een informatiedag om te begrijpen en uit te wisselen “Dit evenement is belangrijk omdat de ziekte nog steeds weinig bekend is en vaak verward wordt met andere neurodegeneratieve aandoeningen. Omdat consultaties van 30 minuten om de drie maanden niet volstaan om alle aspecten te behandelen. Omdat naasten en mantelzorgers niet altijd de kans krijgen hun vragen of moeilijkheden te uiten,” legt Dr. Leclercq uit.Op het programma:Thematische sessies door verschillende sprekersDuidelijke en toegankelijke uitlegMomenten voor uitwisseling en vraag-en-antwoordEen open en taboeloze dialoogruimteExpertise valoriseren en banden versterkenNaast informatie voor patiënten en het brede publiek, zet deze dag ook de expertise van de gespecialiseerde Parkinsonraadpleging in de kijker:Een ervaren teamEen multidisciplinaire aanpakExpertise in geavanceerde therapieënMenselijke en geïndividualiseerde begeleiding voor patiënten en hun naastenWant de ziekte beter begrijpen, betekent ze ook beter beleven. En een goed geïnformeerde en omringde patiënt blijft een actieve speler in zijn zorgtraject.Samen werken we aan een betere kennis en zorg voor de ziekte van Parkinson.Voor vragen kunt u contact opnemen met het secretariaat neurologie via e-mail: secmed [dot] neuro [dot] erasme [at] hubruxelles [dot] be (secmed[dot]neuro[dot]erasme[at]hubruxelles[dot]be)   Dr Vincent Leclercq Neuroloog en specialist in bewegingsstoornissen
Health issues
Ziekten van de galwegen
Wat zijn ziekten van de galwegen? (Vernauwing, galstenen en lekken) Verschillende aandoeningen kunnen een obstructie van de galwegen veroorzaken (goedaardige vernauwing, littekenvorming, kanker, galstenen, …). Dit kan leiden tot symptomen zoals geelzucht, jeuk, infecties en pijn. Na beeldvormend onderzoek is in sommige gevallen een endoscopische ingreep nodig om de galwegobstructie te behandelen.Op deze manier kunnen deze ingrepen minimaal invasief en onder radiologische controle worden uitgevoerd door een endoscoop via de mond in te brengen (endoscopische retrograde cholangio-pancreatografie – ERCP) om galstenen te verwijderen, één of meerdere galprothesen (stents) te plaatsen en weefselstalen te nemen. In sommige gevallen is het nodig een minicamera te gebruiken om in de galwegen te gaan om deze aandoeningen rechtstreeks te evalueren of ter plaatse te behandelen (cholangioscopie). Na een trauma of heelkundige ingreep kan er soms een lek in de galwegen ontstaan. Ook deze complicaties kunnen via ERCP vaak zonder nieuwe operatie worden verholpen.Als u één van de volgende symptomen heeft (gele ogen of huid, donkere urine, jeuk, buikpijn, koorts), raadpleeg dan uw arts. Na bloedonderzoek en beeldvorming (abdominale echografie of CT-scan) kan een vermoeden van een aandoening van de galwegen worden vastgesteld. In sommige gevallen is een abdominale MRI (magnetische resonantie beeldvorming) nodig voor de diagnose. In al deze gevallen moet een consultatie bij een specialist worden aangevraagd, of zelfs een bezoek aan de spoedgevallendienst, wat kan leiden tot een ziekenhuisopname. Een afspraak maken voor een consultatie Ziekten van de galwegen: welke medische aanpak in het H.U.B? Binnen de Endoscopiekliniek zijn alle nodige technieken voor de behandeling van aandoeningen van de galwegen beschikbaar, in handen van het team gastro-enterologie (endoscopische en percutane retrograde cholangiografie, galdrainage via echo-endoscopie). Dit maakt het mogelijk patiënten snel te behandelen. Bovendien is de multidisciplinaire aanpak, waarbij de ideale behandeling voor elke patiënt wordt besproken met verschillende specialisten (radioloog, patholoog, oncoloog, chirurg, …), een sterke troef van onze kliniek. Ontdek de Endoscopiekliniek van het H.U.B Ziekten van de galwegen: welke wetenschappelijke en medische innovaties in het H.U.B? Het Erasmeziekenhuis is sinds de jaren 1970 een pionier in de endoscopische behandeling van aandoeningen van de galwegen, waar talrijke innovaties tot stand zijn gekomen onder leiding van prof. Cremer en later prof. Devière. Deze opgebouwde expertise wordt vandaag voortgezet, samen met talrijke daaraan verbonden innovaties, zoals blijkt uit de vele publicaties van de dienst. Onze bijdragen aan wetenschappelijk onderzoek Als leden van een toonaangevend academisch ziekenhuis voeren onze zorgprofessionals wetenschappelijke onderzoeksprojecten uit om de geneeskunde vooruit te helpen en de kwaliteit van de zorg voor patiënten voortdurend te verbeteren. Bekijk de lijst van onze wetenschappelijke publicaties
Ziekten van de galwegen
Rich page
“Zonder jullie zou ik er niet meer zijn”
Tien jaar na de aanslagen in Brussel wilde Karen Northshield terugkeren naar waar het voor haar allemaal begon: in het ziekenhuis, bij de teams die haar hebben verzorgd, gesteund en gedragen. De aangrijpende getuigenis van Karen Northshield Dinsdag 10 maart 2026, in een ongewoon stille aula, leek de tijd stil te staan. Voor de zorgverleners die haar gedurende vier jaar revalidatie hadden begeleid, kwam Karen Northshield haar verhaal vertellen. Niet om wonden open te rijten. Niet om het drama opnieuw te beleven. Maar om te bedanken.Tien jaar na de aanslagen in Brussel wilde deze overlevende terugkeren naar waar het voor haar allemaal begon: in het ziekenhuis, bij de teams die haar hebben verzorgd, gesteund en gedragen.“Zonder jullie zou ik vandaag letterlijk niet meer hier zijn.”In de zaal herkennen velen haar. Sommigen hebben haar geopereerd, anderen hebben haar verzorgd op intensieve zorgen, weer anderen hebben haar begeleid tijdens haar lange revalidatie. Velen steken hun hand op wanneer ze vraagt: “Wie herinnert zich die ochtend nog?”Dan volgt een tweede gebaar. “En wie herinnert zich dat hij of zij mij verzorgd heeft?”Opnieuw gaan veel handen de lucht in.De band is voelbaar.Het moment waarop alles kantelt22 maart 2016 had een gewone dag moeten zijn. Of beter: een gelukkige dag. Karen stond op het punt om op vakantie te vertrekken naar de Verenigde Staten om haar familie te bezoeken. Bestemming: Florida. De koffers waren gepakt, de reis gepland.In de vertrekhal twijfelt ze even: in de rij blijven wachten of een koffie gaan halen. Ze besluit te blijven. Enkele seconden later ontploft er een bom…Het verhaal vertraagt. De woorden komen in stukjes, alsof ze nog steeds hun gewicht dragen.De projectie door de lucht. De val, twintig meter verder. De rook, het geschreeuw, de verminkte lichamen. Het onvermogen om te ademen, te bewegen, te roepen. In de zaal vraagt ze iedereen de ogen te sluiten. De stilte wordt bijna verstikkend.“Stel je voor… daar te liggen… stervend.”Karen blijft meer dan een uur op de grond van de luchthaven liggen voordat ze wordt geholpen. Zwaar gewond, bewusteloos, tussen leven en dood. Met spoed naar het ziekenhuis gebracht, ondergaat ze urenlange operaties en krijgt ze bijna 33 liter bloed toegediend.En toch was dat nog maar het begin.Vier jaar leven in het ziekenhuisWanneer Karen zich aan het publiek voorstelt, doet ze dat met een vleugje humor: “Ik denk dat ik mijn klantenkaart hier wel verdiend heb.” Het gelach verlicht even de spanning.Want wat volgt is duizelingwekkend: bijna 80 dagen op intensieve zorgen, meer dan 60 chirurgische ingrepen, jaren van hospitalisatie en revalidatie.Daarvoor kende ze de ziekenhuiswereld nauwelijks.“Het enige medicijn dat ik kende, was Dafalgan.”De toen 30-jarige vrouw, sportief, coach en topsporter, ziet haar leven plots kantelen. Haar lichaam, dat ze met de grootste discipline had onderhouden, wordt zwaar verminkt door de explosie. Foto’s getuigen daarvan. “Ik keek naar mijn lichaam en dacht: dat ben ik niet.”Maar wat haar het meest heeft geraakt, was niet alleen de pijn of de opeenvolgende operaties. Het was de nood aan menselijkheid — en soms het gebrek daaraan.De kracht van een blikKaren vertelt over de momenten van wachten vóór een operatie. De witte gangen, de kou van de operatiezaal, de angst. En die eenvoudige, bijna kinderlijke behoefte:“Ik had er gewoon nood aan dat iemand me aankeek en zei dat alles goed zou komen. Zelfs als dat niet waar was.”Een blik. Een hand om vast te houden. Een verwarmde deken. Kleine gebaren voor wie ze stelt, maar enorm voor wie ze ontvangt.“Wat voor jullie banaal is, is dat nooit voor de patiënt.”Ze benadrukt: achter elke routinehandeling, elke bloedafname, elke anesthesie, zit iemand die bang is.Opnieuw leren rechtstaanKaren vertelt vervolgens over de eerste pogingen om recht te staan — bijna onwerkelijk. Na maanden in bed, verzwakt, moet ze opnieuw leren wat voor iedereen vanzelfsprekend lijkt: opstaan.In de zaal vraagt ze de aanwezigen om recht te staan, om haar symbolisch te helpen. Dan glimlacht ze: “Sorry… ik heb de kracht niet.” Iedereen gaat weer zitten. Daarna vraagt ze opnieuw om recht te staan, dit keer met al hun kracht en moed. En zelf komt ze ook overeind, moeizaam, alsof ze de energie wil tonen die een patiënt nodig heeft om vooruit te gaan.Karen legt uit dat in het begin van haar revalidatie een kinesitherapiesessie van dertig minuten soms… dertig minuten mentale voorbereiding vereiste. De pijn, de vermoeidheid, de misselijkheid, de duizeligheid. En toch, stap voor stap, komt ze weer recht en toont ze een video van de dag waarop ze voor het eerst in maanden opnieuw op haar benen kon staan.Humor als schildTijdens haar getuigenis deelt Karen enkele anekdotes die onverwachte ademruimte brengen. Een doos chocolade met 100% cacao voor de verpleegkundigen — niet te eten. Een paar verschillende schoenen om te kunnen rechtstaan ondanks een korter been. Of haar bijnaam die ze van de verpleegkundigen kreeg: “deugniet”.“Humor is een dodelijk wapen om het ijs te breken.”Deze momenten van lichtheid waren essentieel om door te gaan, zegt ze.Onzichtbare wondenTien jaar later zijn de gevolgen er nog steeds. Sommige zichtbaar. Vele onzichtbaar. Karen leeft vandaag met tal van handicaps en komt nog vaak in het ziekenhuis.Deze vrouw, tegelijk sterk, volhardend en ongelooflijk veerkrachtig, blijft toch uiterst kwetsbaar door het trauma dat ze met zich meedraagt, alsof het gisteren gebeurde. Het lawaai van de explosie, de kracht van de schokgolf, de pijn van de verwondingen, het gevoel van de vlammen, de overtuiging dat ze het niet zou overleven. Maar ook de angst voor elke ingreep, de frustratie bij elke nieuwe aankondiging, de nood aan houvast bij elke nieuwe verdoving. Zelfs een geplande operatie kan vandaag de herinnering aan 22 maart opnieuw oproepen.“Als je me vandaag ziet glimlachen, vergis je niet: de wonden zijn er nog steeds.”Opbouwen en vooruitgaanToch stopt haar verhaal niet bij de pijn.De overlevende spreekt ook over de toekomst. Ze droomt nog. Ze schrijft. Ze stelt zichzelf doelen. Haar kinderdroom: ooit deelnemen aan een bodybuildingwedstrijd. Ze denkt ook aan een film die dit verhaal zou vertellen — het hare, maar ook dat van de ziekenhuisteams. Want dit mirakel, zegt ze, is niet alleen het hare.“Het is het resultaat van een samenwerking tussen jullie en mij. Jullie deskundigheid… en mijn moed.”Nooit vergetenDe conferentie eindigt zoals ze begon: met grote ingetogenheid. Ze spreekt over de slachtoffers, de families, zij die nooit meer naar huis zijn teruggekeerd. Ze spreekt ook over haar naasten, die altijd aan haar zijde staan. En dan bedankt ze opnieuw de teams.“In de moeilijkste momenten hebben patiënten vooral nood aan menselijkheid.”In de zaal glimlachen sommigen. Anderen vegen discreet een traan weg.Tien jaar na de aanslagen was dit moment geen plechtig eerbetoon, noch een medische lezing. Het was een zeldzaam moment: de ontmoeting tussen een patiënte en tientallen zorgverleners die op een donkere dag in maart 2016 een mirakel hebben verricht.